X
تبلیغات
آموزش زبان عربی

آموزش زبان عربی
نکات مهم وکلیدی در عربی

إنّ یکی از حروف مشبهة بالفعل است ولی إنْ از حروف جازمه فعل مضارع

است که اگر بر سر ماضی هم وارد شود محلا مجزوم است

 أنّ  یکی از حروف مشبهة بالفعل است ولی أنْ حرف ناصبه فعل مضارع است

لکنّ  یکی از حروف مشبهة بالفعل است ولی لکن ْ حرف استدراک و گاهی حرف عطف است .

لمْ حرف جازمه فعل است ولی لِمَ حرف استفهام به معنی چرا است .

حرف لام (لِـ) با کاربردهای متفاوت :

للهِ الملک  ( لام  حرف جر است بعد از آن اسم آمده )

ََأسعی  لأنجحَ ( لام حرف ناصبه فعل است چون بعدش فعل مضارع منصوب آمده )

لِننجح ْ فی الامتحان ( لام حرف جازمه یا لام امر غایب و متکلم است زیرا بعد از آن فعل مجزوم شده است )

[ پنجشنبه 1390/02/15 ] [ 10:39 ] [ عباس اکرمی ]

اعراب در جمع مؤنث سالم

 

جمع های سالم مختوم به " ات "

                                                مثل اسم طالبات و کاتِبات

نصبشان همواره فرعی می شود

                                                لیک رفع و جرّشان اصلی بود

جای فتحه کسره می گردد بدل

                                               چون " رأیتُ الطّالباتِ " در مثل

هیچگه فتحه بر آن ها راه نیست

                                               حالت نصبی ّو جرّی شان یکیست

 

اعراب در جمع مذکر سالم

 

 

جمع سالم کامده بهر ذَکَر

                                     نیز اعرابش بود طور دگر

این چنین جمعی که دارد واو و نون

                                    یا که می اید گهی با یا و نون

" واو " می آید برای رفعشان

                                    ضمّه نبود هیچگه آن را نشان

مثل " عادَ الصّاعِدونَ مِن جبال "

                                    مثل "  أنتم مؤمنون یا رجال "

گر بود با " یاء "  مثل " مؤمنین "

                                    هست اعرابش هماره این چنین

" یاء " هم بر " جر " دلالت می کند

                                  هم ز نصب آن حکایت می کند

مثل " مَثوَی المُشرِکینَ فی جَحیمِ "

                                 چون " رأیتُ المؤمِنینَ فی نَعیم " .

 

اعراب اسم های غیرمنصرف

 

أحمد و کبری و نوح و طاهره

                                          مریم و عثمان مساجد قاهره

جملگی هستند غیر منصرف

                                          یا به قول تازیان لا ینصرف

فتحه می گیرند در حالات جر

                                           هرگز از کسره در آن نبود اثر

همچنین تنوین بر آنها راه نیست

                                          هر کسی تنوین دهد آگاه نیست

پس بگو " مِن أحمَدَ " در حال جر

                                          فاقد " ال " یا اضافه بود اگر

پس همین اسماء غیر منصرف

                                         با وجود این دو گردد منصرف

[ پنجشنبه 1390/02/15 ] [ 10:34 ] [ عباس اکرمی ]
تر جمه صورت سوالات کتابهای درسی

 

 

ضَعْ: قرار دهید

صُغْ: بسازید

عیّن: تعین کنید

غیّرْ: تغییر دهید

میّزْ: مشخص کنید

اجوبة: جوابها

أسئلة: پرسش ها

اسلوب: شیوه ؛ روش

الاعراب: تر کیب کردن

التحلیل الصرفی: تجزیه کردن

التعربب : به عربی برگردانید

حسب القوعد التی قرأنا ها حتی الان :

 با توجه به قواعدی که تاکنون خواندیم

الکلمات الیت اُشیرُ الیها بخط

: کلماتی که زیر آن خط کشیده شده است

العبارات التالیة: عبارتهای زیر

الجمل التالیة: جملات زیر

مع بیان السبب: با ذکر علت ودلیل

ترجم بعبارت مألوفة: به عبارتهای روان ترجمه کنید

ما یلزم تغیره:آنچه که تغیرش لازم است

 الفعل المبنی للمعلوم : فعل معلوم

الفعل المبنی للمجهول: فعل مجهول

للغیبة: برای شش صیغه غایب

للخطاب : برای شش صیغه مخاطب

 

 

آعرب: ترکیب کنید

أجبْ : پاسخ بدهید

أکملْ: کامل کنید

أکتب: بنویسید

أذکرْ: بیان کنید

اِصنعْ: بسازید

اِجعلْ: قرار دهید

املأ: پرکنید

الخطاء : اشتباه

الاخطاء: اشتباهات

صیغه: ساخت وشکل

صیغ: صیغه ها

فراغ: جای خالی

قوسین : پرانتز(....)

النصّ : متن

 النموذج : نمونه

المحادثة: گفتگو

وفق: بر طبق

ابحثْ: جستجو کنید

انتخبْ: انتخاب کنید

آقرأ: بخوانید

بیّنْ : مشخص کنید

ترجمْ:ترجمه کنید

 رتّبْ: مرتب کنید

شکّلْ: حرکت گذاری کنید

صححْ : درست کنید

 

تر جمه صورت تست های کنکوری

 

 

ما هو الصحیح عن کلمه ..........؟ ---    کدام گزینه درباره کلمه ......درست  می باشد

ما هی العبارة الصحیحة و الکالمة؟ - کدام گزینه جمله درست و کامل را نشان می دهد؟

ما هو الخطأ عن جملة......؟ کدام گزینه درباره جمله ......نا درست است؟

ایُّ جوابٍ جاء فیه......؟ در کدام گزینه ........وجود دارد ؟

ایُّ جواب لیس فیه ............. در کدام گزینه ......وجود ندارد

ما هو الخطاء فیما یلی کدام یک از گزینه ها نادرست.

میّز الجملة التی ما جاء فیها ...............معیّن کنید جمله ایی که در آن........ وجود ندارد

ما هو المناسب للفراغ       کدام گزینه مناسب جای خالی مناسب است

ما هو الجواب المناسب للسوال التالیة؟

 کدام گزینه پاسخ مناسب برای سوال مورد نظر است

 ما هو مرادف الکلمة؟              مترادف کلمه ...........کدام است

من ایّ بابٍ فعلُ ..........؟فعل ............از کدام باب است ؟

 اّی جمعٍ مفرده الخطأ؟ کدام جمع مفرد آن نادرست است؟

میّز الفعل الّذی لا اعلال فیه ؟ معین کنید فعلی را که در آن هیچ اعلالی رخ نداده است

اّی نوع من المعتلات فعل ............؟ فعل ............چه گونه معتلی می باشد

ما هو مبنی للمجهول للفعل التالی؟ کدام گزینه مجهول فعل مورد نظر است ؟

 کیف تکون العبازة التالیة مع الفعل مبنی للمجهول ؟

 جمله مورد نظر با فعل مجهول چه گونه می باشد

ماهو الصحیح فی صیاغةامر الافعال التالیة؟

 کدام گزینه  ساخت صحیح فعل امر را از فعل های مورد نظر نشان می دهد

ایّ کلمات معربة؟ کدام یک از کلمات معرب می باشند ؟

 کدام یک از کلمات معرب می باشند

ایّ الاسماء کلها من المشتقات؟ اسامی کدام یک از گزینه ها همگی مشتق هستند ؟

کم اسما  ممنوعا من الصرف فی العبارة...........؟

در عبارت ........چند اسم غیر منصرف وجود دارد

ماهو الخطأ فی ترجمة المفرادات التالیة؟

 کدام گزینه تر جمه نادرست را از کلمات نادرست را نشان می دهد

ایّ الکلمات اعرابها بالحروف ( فرعی) ؟

 کدام یک از کلمات  دارای اعراب فرعی به حرف می باشد؟

ما هو دور الکلمة ....؟

نقش کلمه ............کدام است

کم مفعولا فی العبارة ..............؟

 در عبارت ........ چند مفعول وجود دارد  ؟

ما هی انواع المفاعیل فی جملة علی الترتیب؟

کدام گزینه انواع مفعول ها به تر تیب در جمله ............. نشان می دهد

میز الکلمة المناسبة لتکون تمیزا فی العبارة ؟

 معیّن کنید کلمه ایی که می تواند برای عبارت  .......... نقش تمیز داشته باشد

ما هو الصحیح فی التشکیل العبارة ................؟

کدام گزینه ....... عبارة ..........با اعراب گذاری(حرکت گذاری) صحیح نشان می دهد

عیّن المستثنی المفرغ ؟ در کدام گزینه مستثنی مفرغ وجود دارد

إقرأ النصّ التالی ثمّ أجب عن الاسئلة رقم .......حتی رقم ........... بما یناسب النصّ

متن مورد نظر را با دقت بخوانید سپس به سوالات  شماره ....... تا شماره ...........بر طبق آنچه با متن مناسبت دارد پاسخ دهید

ما هو الصحیح عن الاعراب والتحلیل الصرفی للکلمات التی اشیر الیها بخط فی الاسئلةرقم ..........حتی رقم ..........

 کدام گزینه درباره ترکیب وتجزیه کلماتی که زیر آن خط کشیده شده است از شماره ..........تا شماره .............صحیح است

[ پنجشنبه 1390/02/15 ] [ 10:23 ] [ عباس اکرمی ]
براي ضرب المثل ‌هاي عربي زير، مي‌ توان ضرب المثل ‌هاي فارسي پيشنهادي را جايگزين ساخت:
1. اياك اَن يضربَ لسانُك عُنُقَك(زبان سرخ، سرسبز مي‌ دهد بر باد).
2. مَنْ جدّ وَجَد(جوينده يابنده است).
3. انّك لاتَجني مِنَ الشّوكِ العِنَب(گندم از گندم برويد، جو ز جو).
4. الاعمالُ بِخواتمِها(جوجه را آخر پاييز بايد شمرد).
5. لَو اِتَّجرْتَ بالأكفانِ ماماتَ احدٌ(پا به دريا مي ‌گذارد، دريا خشك مي ‌شود).
6. لَوْ اَلْقَمْتُه عَسَلاً لَعَضَّ اِصبعي(بشكند اين دست كه نمك ندارد).
7. مِنْ كثرهِ الملاّحينَ غَرِقَت السفينهُ(آشپز كه دوتا شد، آش يا شور است يا بي مزه).
8. يخْبِرُكَ اَدني الأرض عَن اقصاها[6](به هر كجا كه روي آسمان همين رنگ است).

[ پنجشنبه 1390/02/15 ] [ 9:56 ] [ عباس اکرمی ]
1. افاده معناي استفهام: كه آمد؟(من جاء؟).
2. افاده توصيف: وعده‌اي كه دادي(الوعد الذي وعدتني به).
3. بعد از ضمير يا اسم معرفه: ما ـ كه مسلمانيم ـ دروغ نمي‌ گوييم(نحن ـ و انّنا المسلمون ـ لَنْ نكذب).
4. افاده معني زمان: زنگ كه زده شد(لمّا دُقّ الجرس).
5. رابط بين دو جمله: از شرق، خورشيدي طلوع كرد كه جهان را روشن ساخت (بَزَغتْ من المشرق شمسٌ اضاءَت العالم).
6. جمله بعد از خود را به تأويل مصدر مي‌ برد: به من گفت كه به بازار روم(قال لي اَنِ اذهَبْ الي السوق).
7. افاده معني تعليل: دروغ مگو، كه دروغ‌گو منفور است(لا تَكذِبْ فانّ الكاذبَ مبغوضٌ).
8. براي هدف و غايت: زودباش، كه من عجله دارم(اسرع، فانّي مستعجل).
9. افاده معني تفسير(به جاي يعني): سرش را پايين انداخت، كه از من شرمنده است(طأطأ رأسه بمعني انّه خجلان منّي).
10. نشان ناگهاني بودن امر بعد از آن: مشغول گفتگو بوديم كه خوابش برد(كنّا نَتفاوَضُ اذ غَلَب عليه النّوم).
11. پيش از جمله مفيد دعا يا نفرين: رسول خدا ـ كه درود خدا بر او باد ـ فرمود:(انّ رسول الله(ص) قال).
12. افاده معني اضراب: آن‌ چه مي ‌بيني نور چراغ نيست، كه آفتابي تابان است(ما تراه ليس ضوء سراجٍ، بل انّه شمسٌ ساطعه).

[ پنجشنبه 1390/02/15 ] [ 9:49 ] [ عباس اکرمی ]

مطالبی را که تاکنون یاد گرفته‌اید می‌توان آنها را در دو بخش خلاصه کرد:

1- علم‌ صرف: دانشی است که دربارة ساختمان ظاهری کلمه پیش از ورود به جمله بحث می‌کند، یعنی موضوع صرف تغییر کلمه‌ به صورتهای مختلف جهت  إِفادة معنای مورد نظر است به عبارت دیگر علم صرف درباره‌ی شناسنامه‌ شخصی خود کلمه بدون توجه به نقش آن در جمله سخن می‌گوید.

2- علم‌ نحو: دانشی است که درباره‌ی حالت و موقعیت کلمه پس از ورود به جمله بحث می‌کند.

علم بلاغت

اکنون می‌خواهیم شما را با بخش دیگری به نام «علم بلاغت» آشنا کنیم، زیرا با آشنایی به علم بلاغت می‌توان به ظرایف و دقایق کلام پی برد و زیبایی‌های آن را حس‌ نمود و از سوی دیگر این امکان را بدست آورد که کلام متناسب با شرایط و موقعیت مخاطب استفاده نمود زیرا که نه همه مخاطبان یکسان هستند  نه مقام سخن، به همین جهت است که گفته‌اند «لِکُلِّ مقام مقال»

 علم معانی

علم بدیع

علم بیان

علم معانی: معانی در لغت جمع معنیّ بر وزن مفعول می‌باشد که اسم‌ مفعول از مصدر عِنایة به معنی «قصد‌ شده» است و نیز جمع مَعْنی بر وزن مَفْعَل» به معنی «مقصد» و در اصطلاح علمای این فن، نام علمی است دارای اصول و قواعدی که رعایت آنها به متکلم‌ و یا نویسنده امکان‌ می‌دهد:

الف) احوال گوناگون مخاطبان را باز شناسد و از مقام و موقعیتهای مختلف آگاه شود؛

ب) کلام خود را منطبق و متناسب با آن احوال و موقعیتهای متفاوت ایراد کند.

درباره‌ موضوع علم معانی باید گفت که موضوع هر علمی مطالبی است که مسائل آن علم را مورد بحث قرار می‌دهد. به بیان دیگر موضوع هر علم، محوری است که مسائل آن علم پیرامون آن دور می‌زند، مثلاً مسائل علم پزشکی درباره‌ی بدن انسان و عارضه‌های آن است از این رو بدن انسان موضوع علم پزشکی باشد. موضوع علم معانی نیز‌الفاظ (کلمه‌و کلام) است و در اینجا الفاظ عربی

و یکی از مطالبی که در علم معانی مطرح می‌شود، مبحث تاکید کلام است.

کلام خبری:

کلام خبری با توجه به حالت اعتقادی مخاطب، یعنی خالی الذهن بودن، تردید و یا انکار به سه قسمت تقسیم می‌شود:

1. کلام ابتدایی:

کلام را آنگاه ابتدایی می‌نامند که مخاطب نسبت به مضمون آن خالی الذهن است، به این معنی که نسبت به محتوای کلام تردید ندارد و منکر آن نیست بلکه آن را قبول دارد و به آن معتقد است، کلام ابتدایی از هرگونه تاکید عاری است و به صورت ساده‌القا می‌شود، مانند نَحَجَ عَلِیٌّ فی الامتحانِ

2. کلام‌ طلبی:

کلام را آنگاه طلبی می‌نامند که مخاطب از مضمون آن آگاه است ولی در قبول ورّد آن مرّدد می‌باشد. در این‌گونه موارد بهتر است که متکلم، کلام خویش را با یک ادات تاکید مؤکّد سازد قَدْ نَحَجَ الطُلّابُ فی امتحانِهم

3. کلام انکاری:

کلام را آنگاه انکاری می‌نامند که مخاطب آن منکر مضمون و محتوای کلام باشد. چنین کلامی را باید به چند ادات از ادوات تاکید مؤکّد گردد؛ مانند:" إِنَّ الانسان لفی خُسرِ" یکی از قواعد علم معانی آن است که هرگاه مخاطب نسبت به مضمون کلام حالت انکار یا تردید داشته باشد، باید کلام را با ادوات تاکید ایراد کرد.

ادوات تاکید کلماتی هستند که به یکی از اجزای کلام می‌پیوندند و نسبت مسند به مسندالیه راحتمی‌تر و استوارتر می‌سازند. ادوات تأکید در زبان عربی عبارتند از:

1- تکرار (تاکید لفظی)  الطریقُ مخوفٌ مخوفٌ

2-  تاکید معنوی  نَجَحُ التلامیذُ کُلُّهُمْ

3- ضمیر فصل  واللَّهُ هُوَ الغنّیُ الحمیدُ

4- تقدیم ماحقّهُ تأخیر

الف) تقدیم مفعول‌به  ایّاک نعبد

ب) تقدیم جارومجرور  عَلَی اللهِ فلیتوکّلِ  المُؤمنون

5- لام ابتدا: إِنَّکَ لَعَلَی خُلُقٍ عظیمٍ

6- إِنّما: إِنّما المومنون إِخْوَةٌ

7- مفعول مطلق تاکیدی  و رَتَّلِ القرآن ترتیلاً

8- صیغه مبالغه  إِنّ النفس لَأمّارةٌ بالسُّوء

9- إِنّ  إِنَّکَ نَجَحْتَ

10- ألا (آگاه باش) ألا بِذکر الله تَطْمَئَنُّ القُلُوب

11- قَدْ (برسر فعل ماضی) قَدْرَسَبَ الطالِبُ

12- انواع قسم                 وَالعَصّرِ

13- نون تأکید ثقیلة و خفیفه  لَأَذْهَبَنَّ

14- جمله اسمیه  زیدٌ کاتِبٌ

علم بیان

اصول و قواعدی است که به واسطه آن می‌آموزیم که چگونه می‌توان یک مفهوم ر به شیوه‌های مختلف بیان کرد.

یکی از موضوعات علم بیان تشبیه است.

تشبیه: هرگاه چیزی با چیز دیگری در یک یا چند صفت همانند باشد برای انتقال سریع‌تر مفهوم آن به مخاطب از اسلوب تشبیه استفاده می‌شود.

القرآن کالنور فی الهدایة

تشبیه دارای چهاررکن است:

1- مشبه: همان چیزی است که می‌خواهیم آن را به دیگران لحاق کنیم مانند: القرآن

2- مشبه‌به: آن چیزی است که مشبه به آن ملحق می‌شود، مانند: النور

این دو رکن طرفهای تشبیه نامیده می‌شوند.

3- اداة تشبیه: لفظی است که دلالت بر تشبیه می‌کند و میان مشبه و مشبه‌به ارتباط برقرار می‌کند.

ادوات تشبیه یا

1- حرف است: ک، کَأَنّ

المُغَنیُّ کالبلبل

کَاُنَّ اللّسانَ سیفٌ

2- اسم است: مثل، شبیه، نظیر، مُحاکٍ

هُوَ مثِل البدر حُسناً أو شبیه البدر

هُو نظیر حاتم کَرَماً

هو محاکٍ للقطار سرعةً

3- فعل: أشبه، شابه، ماثل ـ حاکی ....

الطفلُ أشَبِهَ العصفر أوشابه العصفور

4- وجه شبه: وصف مشترک میان دو طرف تشبیه (مشبه، مشبه‌به) است و در مشبه به قوی‌تر و واضح‌تر است مانند: فی لهدایة

اقسام تشبیه:

تشبیه تام الأرکان: تشبیهی است که در آن ارکان چهارگانه تشبیه ذکر شده باشد، مانند المعلم کالأب فی التضحیة

2) تشبیه مرسل: آن است که اداة تشبیه در آن ذکر شده باشد مانند:

العِلْمُ مِثلُ المصباح

3) تشبیه مؤکّد: تشبیهی است که در آن اداة تشبیه حذف شده است،

العلم مصباحٌ فی الهدایة

4) تشبیه مفضل: تشبیهی است که در آن «وجه‌شبه» ذکر شده باشد.

العِلْمُ مصباحٌ‌ فی‌الهدایة

5) تشبیه مجمل: تشبیهی است که در آن وجه شبه حذف شده باشد:

العِلْمُ مثل المصباح

6) تشبیه بلیغ: تشبیهی است که در آن وجه شبه و اداة تشبیه با هم حذف شده باشند مانند

العِلْمُ مصباحٌ

نکته: هرگاه خبر مفرد جامد باشد معمولاً تشبیه بلیغ است.

القناعة کنز/ الدُّنیا بیت

علم بدیع:

شیوه‌های زیباساختن کلام و تحسین آن را بدیع می‌گویند که برخی مربوط به لفظ و برخی مربوط به معنی

الف) محسنات لفظی: 1- جناس                                          2- سجع

جناس: هماهنگی و مجانست میان حروف دو کلمه است که هریک معنای خاص دارد.

یوم تقوم السّاعة یُقْسّمُ المجرمون مالَبِثُوا غیر ساعة

دو نوع است:

 1- جناس تام: هرگاه دو کلمه در عدد، حرکت و نوع و ترتیب حروف مثل هم می‌باشند تام است.

عَضَّنا الدَّهْرُ بنابه                                           لَیْتَ ماحَلَّ بنابه

2- جناس ناقص: هرگاه دو کلمه در عدد، حرکت و نوع و ترتیب حروف فرق کند،  جناس ناقص است

وجوهٌ یومئذِ ناضِرة         اِلی رَبّها ناظِرة

سجع:

هماهنگی و توافق کلمات آخر جمله در حرف یا حروف یکسان است.

إِنّا أعْطَیْناکَ الکَوْثر، فَصَلِّ لِرَبِّکَ و آنْحَرْ إِنَّ شانِئکَ هو الأبتر

ب) محسنات معنوی: طباق

طباق: بکارگیری کلمات متضاد است، مانند:

هُو الأوّل و الآخِرُ

جاءَ الحَقّ و زهَقَ الباطِلُ

سوالات:

1-       عیِّن التشبیه غیر البلیغ :

1) الشُّکر زینه الغِنی                                    2)کَأنََّ الربیع بسمه الأزهار

3)الکتابُ صدیق یُرشِدُکَ نحو النُّور                  4) العلماءُ سراجُ الأُمّة یُنیرُ الطّریقَ

2- عیِّن ما لَیسَ فیه الطّباق :

1) لا بُدَّمِن عَزم یُوخَذُ بالحَزم                          2)اعلم أنّ الحَسَنات تُذهِب السَیئات

3)  علیک بتدبیر آخرتک کما دبّرت دیناک          4) علی الانسان أن یختار النّور علی الظلام

3-عیِّن الصحیح فی نوع التشبیه :

1) کأنّ العلماء المسلمین ملاذ و مأوی للمستضعفین ! :موکّد

2)من لا صدیق له کالمجاهد فی الهیجاء بلاسلاح! :مجمل

3) الاُمّ مدرسهٌ فی تربیه الأجیال القادمه: مجمل

4) المعلم ینبوع البیان طراوهً و عذوبهً ! : بلیغ

4- عیِّن ما فیه المحسّنات المعنویه (فی البلیغ) :

1) علیک بعزم یُوخذ بالحزم!                            2)إن عدت اِلی الندم قدماً تخلَّصت !

3) إنّ الدّنیا وراءَک و الآخره أمامک                    4)ایّها الانسان! احفظ اللِّسان من الکِذب !

5- عین الجناس  الناقص فی الحرف فقط :

1)أعبدوا اللّه رغبهً لارَهبهً                                 2) من نمّ الیک نمّ علیک!

شمس الفَلَک کتاجِ المَلِک                                4) شرف الغِنی بترک المُنَی

6- عیِّن ما فیه أکثر من طباق واحد:

1) إنّ الدّنیا و الاخره عدوّ ان مختلفان                  2) فمَن أحبَّ الدّنیا أبغض الاخره

3) و هما بمنزله المشرق و المغرب                     4) کُلّما قَرُبت من واحد بعدت من الآخر

7- عیّن ما لیس فیه من الصِّناعات البلاغیه :

1) عندما یصل البلاء اِلی شدّته یأتی الرّخاء!           2)لاتُصلح دیناک بترک دینک!

3) یمکن أنّک تعیش حرّا و انت أسیر عَدُوّک !       4) اللّه الصمد ، لم یلد و لم یولد !

8- عیِّن ما لیس فیه التوکید :

1) یتقدّم المجتهد    2) التقدّم یُحرزُ بالاجتهاد  3) المتقدم هوالمجتهد  4)انّ التقدّم فی الاجتهاد

9- عیّن ما فیه تاکید أکثر :

1) نرید التوفیق من الله و ایّاه نستعین                2)إنّما یخشی الله من عباده العلماء

3) إِنّ یوم الفصل هو میقاتُهم أجمعین             4) العلماء هم الّذین یساعدون النّاس فی الحیاه

10- عیِّن الجناس :

1) الدّنیا وراءک و الأخری اُمامک                  2) الهی حقّق فیک أملی و آختم بالخیر عملی

3) اللهمّ ارزقنا توفیق الطاعه و بعد المعصیه      4)الصبر من الرّحمان و العجله من الشیطان

[ سه شنبه 1390/02/13 ] [ 12:15 ] [ عباس اکرمی ]
• . (مَنْ يَدْرُسْ يَنْحَجْ) يا ( مَنْ دَرَسَتْ تَنَحَجْ) هر كه درس بخواند موفق مي‌شود.
• جواب شرط= معناي مضارع اخباري مي‌دهد.
• حرف (لَ) اگر بر سر فعل مضارع بيايد معناي زمان حال مي‌دهد. لأذَهبُ = الآن مي‌روم.
• حرف (لَ) برسر خبر إنّ و أنّ معناي قطعاً و مسلماً مي دهد. إنّ الانسانَ لفي خسرٍ = إنسان قطعاً در زيان است.
• حرف (لَ) و اسم اند در ابتداي جمله معناي «دارد» مي‌دهد. لي آمالٌ = آرزوهايي دارم.
• (كانَ لَ) معناي «داشت» مي‌دهد. كانَ لي آمالٌ = آرزوهايي داشتم.
• فعل‌هاي، معطوف به فعل ماضي بعيد يا استمراري در همان معناي بعيد يا استمراري معني مي‌شوند. اگرچه كان نداشته باشند. كان الصّديقانِ يَتَجوّلانِ و يَسْتَمَعانِ : دوستان گوش مي‌كردند و بهره مي‌بردند....
• اگر موصوفي، مضاف‌اليه داشته باشد، آن مضاف‌اليه پس از صفت ترجمه مي‌شود. لغَةُ المسلمينَ المشتركةُ = زبان مشترك مسلمانان، عطشهُ الشديد= تشتگي شديد او.
• اسم لما برسر ماضي معناي، هنگامي كه، مي‌دهد: لما ذَهَبتُ = هنگامي كه رفتم.
• حرف لما + مضارع مجزوم = ماضي نقلي منفي: لما يذهبْ = هنوز نرفته است.
• لاي نفي جنس معناي (هيچ .... نيست) مي‌دهد. لاشيءَ احسنُ من العفوِ= هيچ چيز بهتر از گذشت نيست.
• إنَّ در ابتداي جمله معناي «همانا» « به راستي كه» مي‌دهد ولي اگر ترجمه نشود اشكالي ندارد. إنَّ المعلّمَ في الصّفِ = معلم در كلاس است يا «همانا» معلم در كلاس است.
• أنَّ در وسط جمله معناي اين است كه ..... مي دهد. اِعْلَم أنّ اللهَ بصيرٌ بالعبادِ = بدان كه خدا نسبت به بندگان بيناست.
• ضمير (نحنُ) مي‌تواند براي مثني (مذكر و مونث) و جمع (مذكر و مونث) ترجمه مي‌شود. نحنُ معلمانِ = ما دو معلم هستيم.نحنُ معلمون = ما چند معم هستيم.
• فعل‌هايي كه پس از آن‌ها حرف جر (بِ) مي‌آيد متعدي معنا مي‌شود.
• جاء بِ = آورد / ذَهَبَ بِ = برد / أخَذَ بِ = گرفت / شعَرَ بِ=احساس كرد.
• پاره‌اي از فعل‌ها با حرف جر خاص به كار مي‌روند. مثل: حَصَلَ عَلي، عَزَم عَلي بَحث عَن، أصابَ بِ، أذِنَ ب، أعرضَ عَنْ، راغِب عَنْ، تَعرَض لِ، استمع الي و ...
• گاهي مفعول در عربي همراه حرف متمم در فارسي ترجمه مي‌شود.
• بلغت المنزلَ = به خانه رسيدم. نالَ غايَتَه = به هدفش رسيد. سالَه = از او پرسيد جاهدِ المشركينَ = با مشركان جهاد كن.
• گاهي مصدر به صورت فعل ترجمه مي‌شود: قصدتُ الرجوع الي المنزل = خواستم به منزل برگردم. يَجْبَ عَلّيَ الاسراع = بر من واجب است بشتابم.
• اسم نكره با (يك) يا (ي) ترجمه مي‌شود. رجلٌ = مردي ، يك مرد.
• اسم معرفه به صورت معمولي يا با كلمه‌ي (آن) ترجمه مي‌شود. الرجلُ = مرد، آن مرد.
* هولاء + اسم با ال دار = معني (اين) مي‌دهد. هولاء الرّجال = اين مردان .
*هولاء + اسم بي ال = معني (اين‌ها) مي‌دهد. هولاء رجالٌ = اين‌ها مرد هستند....
* من موصول = كسي كه / كساني كه
* ماي موصول = چيزي كه / چيزهايي كه
* من شرط = هركسي / هركس
* ما شرط = هرچه / هرچيزي
* من استفهام = چه كسي؟
* ما استفهام = چه چيزي؟
• ]مخصوص علوم انساني [ ماي تعجبي معناي «چه» «چه قدر» مي‌دهد. ما اجملً الربيعَ بهار (چه) ( چه قدر) زيباست!
• إنّما برسر جمله اسميه معناي قطعاً و مسلماً مي‌دهد. إنما المؤمنون اخوةٌ = مسلماً مؤمنان برادرند.
• إنّما برسر جمله فعليه معناي تنها فقط مي‌دهد. انّما يَذكَرَ ا... المؤمنونَ = فقط مؤمنان خدا را به ياد مي‌آورند.
• فعل‌هاي مجزوم كه پس از فعل طلب (امر ، نهي) مي‌آيند به صورت التزامي ترجمه شده و قبل از آن‌ها ]تا[ مي‌آيد. اجتهِد تَنْجَحْ = تلاش كن تا موفق شوي.
• كلمه‌ي هناكَ در ابتداي جمله معناي (وجود دارد) مي‌دهد هناك آمالٌ = آرزوهايي وجود دارد. ولي درغير اين صورت غالباً معناي (آن جا) مي‌دهد. رأيتْ التلاميذَ هناكَ = دانش‌آموز را آن جا ديدم.
• ضمير فصل معناي (همان و تنها) مي‌دهد. اللهُ هوالغني = تنها خدا بي‌نياز است.
• ضمير منفصل بعضي در ابتداي جمله معناي (تنها) مي‌دهد. ايّاكَ نعبدُ = تنها تو را مي‌پرستيم.
• جار و مجرور ابتداي جمله معناي (فقط و مسلماً) مي‌دهد. الي المصيرُ = مسلماً بازگشت به وي خداست.
* كُلّ + نكره = معني (هر) مي‌دهد = كُلُّ طالبٍ = هر دانش‌آموزي
* كُلّ + جار و مجرور = معني (هريك) مي‌دهد = كُلُّ من الطلبةِ = هريك از دانش‌آموزان.
* كُلّ + معرفه = معني (همه) مي‌دهد= كلُّ الطّالبِ = همه دانش‌آموزان.
[ سه شنبه 1390/02/13 ] [ 10:12 ] [ عباس اکرمی ]
نكته: هنگام اضافه شدن ضمير متصل «ي» به فعل قبل آن نون وقاية به فعل اضافه شود.
نكته: هرگاه ضمير متصل، به جمع مذكر سالم و اسم مثني اضافه شود نون تثنيه و جمع حذف مي شود: عيناكَ ، طالبوكُما
نكته :‌اسم عَلَم ، معرفه است هر چند تنوين داشته باشد، مثل: محمدٌ ، عليٌ ...
نكته : وقتي "ال" بر سر يك اسم مي آيد تنوين در آن از ميان مي رود. نارٌ ،‌ النارُ
نكته : اسمهايي كه معرف به اضافه مي شوند مضاف هستند و مضاف " ال و تنوين " نمي گيرد. مثلاً :رسول ٍ وقتي رسول ِ الله مي شود تنوين خود را از دست مي دهد و ال هم نمي گيرد.
نكته : پيش از جمله حاليه گاهع واوي بكار مي‌رود كه به آن «‌واو حاليه» گويند در جمله «قابلتُ علياً و هو مسروراً» واو را «واو حاليه»‌مي‌نامند.
نكته:
شبه جمله به متعلَّق نيازمند است، از اين رو شبه جمله جزئي از حال محسوب مي‌شود نه همه‌ي آن، در حقيقت، حال مجموع شبه جمله و متعلَّق آن است.

نکات مهم ديگر
1) جمله وصفيّه در مقام ترجمه با حرف (که) ترجمه مي شود. به موارد زير دقت کنيد:
الف) اگر فعل اصلي جمله، فعل ماضي باشد و جمله وصفيّه به صورت زمان حال استفاده شود، جمله وصفيّه را غالباً به ماضي استمراري ترجمه مي کنيم.
ب) اگر فعل اصلي فعل ماضي باشد و جمله وصفيّه نيز ماضي باشد، جمله وصفيّه را غالباً به ماضي بعيد ترجمه مي کنيم.
2) جمله وصفيه داراي اعراب محلّي است و در اعراب خود از موصوف تبعيت مي کند.

3) از آنجا که صفت،‌در اعراب خود از موصوف تبعيت مي کند در ذکر اعراب آن از عبارت (بنابر تبعيّت= بالتّبعيّة)‌استفاده مي شود.
4) موصوف نقش نيست (همان گونه که مضاف نقش نمي باشد) و براي يافتن نقش آن بايد به جمله دقّت کرد، تشخيص نقش موصوف تاثير فراواني در کاربرد صحيح صفت دارد.
5) کلمه (ذو) اگر ميان دو اسم نکره باشد صفت است.
جاء رجلٌ ذو علمٍ (صفت)
6) اسم موصولي که قبل از آن اسم (ال) دار بيايد صفت است.


7) اسم هاي منصوب صفت هستند. رجلٌ کلّي (صفت)
8) اسم هاي (ال) دار و (مشتق)‌بعد از اسم اشاره و (ايهّا،ايتُهّا) صفت مي باشند.


9) مضافٌ اليه مي تواند، بين موصوف و صفت فاصله بيندازد.
عِباده الصّالِحينَ
10) در زبان عربي بر خلاف زبان فارسي ابتدا مضافٌ اليه و پس صفت مي آيد
[ سه شنبه 1390/02/13 ] [ 10:9 ] [ عباس اکرمی ]
اقسام تنوين

الف – تنوين تمكُن: كه براي اسماء معرب (به جز جمع مونث سالم و كلماتي چون جوار و غواش) مي باشد. مانند: عليٌ.

ب – تنوين نكره: كه براي اسماء مبني براي تشخيص معرفه و نكره آنها مي باشد. مانند: مررتُ بسيبويه و سيبويهٍ آخر

ج – تنوين مقابله: كه براي جمع مونث سالم (در مقابل نون جمع مذكر سالم) مي باشد. مانند: هنّ تلميذاتٌ

د – تنوين عِوض يا بَدل: كه خود سه قسم است. 

–        بدل از جمله: كه در كلمه (اذْ) مي آيد و به جاي جمله اي است  كه پس از آن كلمه مي باشد. مانند: يومَئذٍ يصدرُ الناسُ اشتاتاً.

بدل از اسم: كه در كلمه (كُل) مي آيد و به جاي كلمه اي است كه به آن اضافه مي شود بكار مي رود. مانند: كلٌ له قانتون

- بدل از حرف: كه به كلماتي چون (جوار) و (غواش) در حالت رفع و جر ملحق مي شود. مانند: جاء قاضٍ  (كه در اصل قاضيٌ بوده است و با حذف ياء تنوين جر به جاي آن آمده است).

توجه: علاوه بر چهار قسم تنوين ياد شده (تمكين، تنكير، مقابله و عوض) كه مختص اسمند، دو نوع تنوين ديگر بنام (ترنُّم و غالي) وجود دارد كه به هر سه قسم كلمه (اسم و فعل و حرف) ملحق مي شوند.

[ سه شنبه 1390/02/13 ] [ 9:36 ] [ عباس اکرمی ]

اسم يا منصرف است و يا غير منصرف

تعريف: اسم منصرف اسم معربي است كه تنوين و جر مي پذيرد

تعريف: اسم غير منصرف اسم معربي است كه تنوين و جر نمي پذيرد.

مهمترين موارد اسم غير منصرف:

1- علم مونث معنوي يا حقيقي و يا لفظي باشد: زينب، فاطمة، حمزة.

2- علم غير عربي (عُجْمه) مشروط به اينكه از سه حرف بيشتر باشد. مانند: يوسف، ابراهيم.

3- نام كشورها و شهرها: ايران، كربلاء

4- علم بر وزن أفعَل. مانند: أحمد

5- أغلب صفاتي كه بر وزن أفعل هستند: أكبر.

6- اسمهايي كه بر وزن (مَفاعِل) و (مَفاعيل) و (أفاعِل) و (أفاعيل) و (فواعِل) و (فُعلاء) و (أفعلاء) باشند. مانند: مساجد، مصابيح، اصابع، اسابيع، قواعد، سجناء، اقرباء

7- عَلَمي كه از اصل خود عُدول كرده باشد (تغيير كرده باشد) و به صورت اسم خاص ديگري درآمده باشد. مانند: (عُمَر) كه در اصل (عامر) بوده است.

8- صفتي كه از اصل خود عدول كرده باشد. مانند: مَثْني (كه در اصل إثنين إثنين بوده است)

9- اسمي كه الف ممدوده يا مقصوره زائد داشته باشد. مانند: زهراء، بُشرى.

10- عَلَمي كه در آخر آن (الف و نون زائد) باشد. به شرط اينكه آن اسم قبل از افزودن الف و نون از سه حرف كمتر نباشد. مانند: عثمان، لقمان.

11- هر صفتي كه در آخر آن (الف و نون زائد) باشد. مانند: سَكْرَان وغَضْبَانَ وَعَطْشَانَ وعجلان.

12- اسم علمي كه مركب مَزجى باشد. مانند: بَعْلَبَك.

[ سه شنبه 1390/02/13 ] [ 9:32 ] [ عباس اکرمی ]

نشانه هاي فعل:

1-آمدن كلمه (قد) پيش از آن. مانند: قدْ ذَهَبَ

2- آمدن كلمه (س و سوف) پيش از آن. مانند: سأدْرُسُ – سَوفَ أدْرُسُ.

3- آمدن كلمه (لم و لمّا) پيش از آن. مانند: لَمْ أجْلِسْ – لَمّا أجْلِسْ.

4- (مُخْبرٌبِه) واقع شدن مانند: علىٌّ يَدرسُ.

5- داشتن تاء هاي چهار گانه (تْ- تَ- تِ- تُ) مانند: ذهَبَتْ، ذهَبْتَ، ذهَبْتِ، ذهَبْتُ

6- نون تأكيد ( خفيفه و ثقيله) داشتن. مانند: يذهَبَنْ، يذهَبَنَّ

7- پذيرفتن ضماير بارز فاعلي. مانند: (الف) در كَتَبا.

8- به ماضي و مضارع متصرف مي شود. (چهارده صيغه).

9- أمر و نهي واقع مي شود. مانند: أجْلِسْ – لا تجْلِسْ.

[ سه شنبه 1390/02/13 ] [ 9:29 ] [ عباس اکرمی ]

فعل از نظر تصريف به دو دسته تقسيم مي شود: متصرّف و غير متصرّف.

الف) متصرّف

فعلي است كه ماضي، مضارع، امر و ... داشته باشد. مانند:  جلسَ، يجلِسُ، إجْلِسْ.

ب) غير متصرّف

فعلي است كه در تمام زمانها صرف نشود. مانند: لَيْسَ، حبَّذا (خوب است).

-        مشهورترين افعال غير متصرف:

1-                  ليسَ، مازالَ، مابَرِحَ، مافَتِيءَ، ماانفَكّ، از افعال ناقصه هستند (از ليس فقط ماضي و از بقيه ماضي و مضارع صرف مي شود).

2-                  كَرُبَ (نزديك شد)، كادَ (نزديك شد)، أوْشَكَ (نزديك شد)، عَسي (اميد است)، حَري (اميد است)، اِخْلَوْلَقَ (اميد است)، طَفِقَ (شروع كرد)، أنشَأ (شروع كرد)، جعَلَ (شروع كرد) كه از افعال مقاربه هستند. (از كاد و اوشك ماضي و مضارع و از بقيه فقط ماضي صرف مي شود).

3-                  افعال مدح: نِعْمَ (چه خوبست)، حبَّذا (چه خوبست) مانند: نِعمَ الرجلُ عليٌ. حبّذا رجلاً عليٌ.

4-                  افعال ذمّ: بِئْسَ و ساءَ: بِئْسَ الرجلُ زيدٌ. ساءَتْ مصيراً.

5-                  فعل تعجّب: ما أفعَلَ و أفعِلْ بِه: ما أحسنَ علياً، أحسِنْ بعليٍّ.

6-                  افعال سه گانه: تعالَ (بيا)، هاتِ (بيا, بده)، هلُمّ (بشتاب، بياور) هاءَ (بگير). اين افعال ماضي و مضارع ندارند.

7-                  افعال: تبارَكَ (منزه است)، خلا، عدا، حاشا (اين سه فعل در استثناء بكار مي روند)، شدّ (سخت است)، طال (دير زماني است)، كَثُرَ (زياد است)، قَلَّ (كم است) مضارع و امر ندارند.

[ سه شنبه 1390/02/13 ] [ 9:27 ] [ عباس اکرمی ]

ترکیب کلمات پرکاربرد در زبان عربی

آمين

اسم فعل امربه معني استجب  و مبني بر فتح

آنفا"

ظرف زمان ومنصوب

اُخري

غير منصرف است « به علت صفت وتانيث

اهلا" وسهلا"

ادات (تحسين وترحيب)به معني خوش آمدي         مفعول به براي فعل محذوف

اولو

جمع «ذو»ازلفظي ديگر،به معني دارندگان ،اعرابش مانند جمع مذكر سالم

ايّاك

ازالفاظ تحذيراست و مفعول به  براي  فعل محذوف

ايضا"

به معني  نيز  و همچنين –مفعول مطلق براي فعل  محذوف

اين

به معني  كجا     ظرف مكان  ومبني بر فتح

بضع و بضعه

مابين سه تا نه  را گويند

تعسا"

مفعول مطلق براي فعل معذوف وبراي نفرين به كار مي رود

ثم

اشاره براي مكان بعيد به معني  هناك- مبني بر فتح ودر محل نصب

ثم

حرف عطف براي ترتيب وتراخي «بامهلت » مثل : جاء سعيد ثم فريد يعني ابتداسعيد آمد سپس فريد

جميع

ازالفاظ تاكيد معنوي

حاشا

ادات استثنا مابعدش  منصوب است يا مجرور

حسنا"

مفعول به براي فعل محذوف  يعني فعلت حسنا"

حقا"

مفعول مطلق براي فعل محذوف

حين

ظرف زمان مبهم

حي،حيهل،حي هلا

اسم فعل امر به معني اقبل  و  عجل

خلال

ظرف مكان و منصوب

خوف

مفعول به است مثل « طرب التلميذ خوف المعلم »

دع

فعل امراز(ودع ، يدع ) به معني ترك

دون

ظرف مكان است وبيشترين كاربردش نصب است بنابر ظرفيت

ذات

اسم به معني :     صاحبه               ومؤنث ذو

ذر

فعل امر به معني اترك

رويد

دراصل ارواد مصدر باب افعال است كه تصغير وترخيم شده به معني (مهلا" ،رويدا" )مفعول مطلق است

زمان

اعرابش مانند اسبوع است يعني ظرف زمان و منصوب

سبحان

مفعول مطلق براي فعل محذوف

سمعا" وطاعه"

مفعول مطلق براي فعل محذوف

شطر

 به معني سوي وجانب – ظرف زمان ومكان

صباح ، مساء

ظرف زمان منصوب

صبرا"

مفعول مطلق براي فعل محذوف

طوبي

به معني جنت و سعادت  و هميشه مبتدا است وخبرش جار ومجرور

طوعا"

حال  و منصوب

عل

مخفف لعل

قاطبه

حال به معني جميعا"

كافه

حال ومنصوب به معني كل

كيف

اسم است ومبني بر فتح

لات

درعمل و معني مانند ليس است وبايد اسم وخبرش از اسماء زمان باشد

لدي

ظرف زمان يا مكان مبني بر سكون به معني عند

هيا

اسم فعل امر به معني « اسرع »

هيهات

اسم فعل امر به معني بعد

يوم

ظرف زمان واعرابش مانند اسبوع است

اربا" اربا"

به معني عضوا" عضوا   -حال ومنصوب

ازاء

ظرف مكان به معني مقابل

ارضون

جمع ارض واز اسم هاي ملحق به جمع مذكر سالم

اسبوع

اگر دلالت بر زمان كند وصحيح باشد كه جلوش في بگذاريم ظرف است درغير اين صورت اعرابش بستگي به نقش آن دارد

اف

در لغت به معني چرك اطراف ناخن  وگفته شده « چرك گوش » اسم فعل مضارع است به معني اتضجركثيرا"

حذار

اسم فعل امر به معني  احذر

[ سه شنبه 1390/02/13 ] [ 9:13 ] [ عباس اکرمی ]

رديف

جمله عربي

ترجمه(معادل فارسي)

1

مَن اَحسَنَ الظّنّ بالرّحمنِ لم يَخِبِ

هر كه به خداوند مهربان خوش گمان شود نااميد

نگردد.

2

كَم زادَ في ذَنبِ جَهولٍ عُذرَه

چه بسا عذر ،بر گناه نادان بيافزايد.

3

و يَقبَحُ ضوءُ الشّمسِ في الاعيُنِ الرُُّمْدِ

پرتو خورشيد در پيش چشمان ِبيمار، زشت جلوه كند.

4

المرءُ يَجمَعُ والزمانُ يُفَرِّ قُ 

انسان مال مي اندوزد وزمانه آن را مي پراكند.

5

واَيُّ نَعيمٍ لا يُكَدِّرهُ الدّهرُ

كدام نعمتي است كه روزگار آنرا تيره نگرداند.

6

لاتَنفَعُ الحيلَةُ في ماضي القَدَر

چاره سازي در تقديري كه نافذ است سودي نبخشد.

7

وللعُقولِ تُضرَبُ الامثالَ  

براي عقلها (عاقلها) مثل زنند.

8

ولا يَرُدُّهُ عليكَ الفائِتَ الحُزنُ

اندوه خوردن، چیز از دست رفته را براي تو برنمي گرداند.

9

و الصبرُ عن كلِّ شيءٍ فاتتٍ خَلَفُ

صبر وشكيبايي جانشين هر چیز از دست رفته است.  

10

اِنَّ الغَريقَ بِكلِّ حَبلٍ يَعلَقُ

غريق به هر ريسماني چنگ مي زند .

11

وَكُلُّ غريبٍ للغريبِ نَسيبُ

هر بيگانه ای براي بيگانه ديگر خويشاوند است.

12

مَن يَزرَعِ الشّوكَ لايَحصُدْ به عنباً

هر كسي كه خار كشت كند ، انگور به دست نياورد.

13

اِنَّ المُحبََّ بسوءِ الظّنِّ‌متَّهَمُ

دوست دارنده به بد گماني متهم است.

14

و هل يُصلَحُ العطّار ُ ما افسَدَ الدّهرُ

آيا عطار خوشبو مي كند آنچه را كه زمانه آن را تباه كرده است.

15

و كلُّ حَديثٍ جاوزَ اثنَينِ شائعٌ

هر سخني كه از دو نفر تجاوز كند برملا شود.

16

وافضَلُ اخلاقِ الرِّ جالِ التّفَضُّلُ

بهترين خوي مردان ، احسان ونيكوكاري است.

17

و اعظَمُ اسبابِ الفُضولِ التّفرُّغُ

بزرگترين موجبات فضولي فراغت وبيكاريست.

18

ولو لَم تَغِبْ شمسُ النّهار لمُلَّتْ

اگر خورشيد روز هم، پنهان نشود (غروب نكند) ملال آور است.

19

اِنّ الحَديٍثَ طرَفٌ مِن القِري

سخن خوش برخي از ابزار پذيرايي است.

20

وما علي مجتَهِدٍ عَتبُ

بركسي كه كوشش كند عتابي نيست.

21

وقَد افلَحَ المُتَّئدُ الصََّّمُوتُ

هركس تامل كند وخاموشي گزيند رستگار شود.

22

الصَُّمتُ اِنْ ضاقَ الكلامُ اَوسَعُ

دامنه خاموشي وسيع تر است آنگاه كه سخن تنگ آيد.

23

جواب ُ سوءُ المنطقِ السّكوتُ

خاموشي جواب زشت گفتاريست.

24

و كلُّ ُاِناءٍ بالّذي فيه يَرشَحُ

از كوزه همان برون تراود كه در اوست.

25

ما لََكَ اِلّا ما بذَلتَ مالُُ

  مال تو نباشد مگر آنچه را مي بخشي .

26

مَن عَفَّ َلَم يُسْاَ مْ ولم يُمَلََّ َ

آنكه پاكدامني كند از او ملول نشود.

27

واَيُّ  النّاسِ  لس  له  عیوب

 دام ي? از مردم است كه عيبهايي نداشته باشد .

28

رُبََّ عيش ٍ اَخفُّ  ُمنه الحِمامُ

چه بسا زندگي كه مرگ از آن آسانتر است.

29

و الجوعُ يُرضِي الاسُودَ بالجِيَفِ

گرسنگي شيران را به خوردن مردارها راضي مي سازد.

30

اِذا عَظُمَ المطلوبُ قَلَّ المساعدُ

هرگاه خواسته انسان بزرگ باشد ياور او اندك مي شود.

31

فوقَ كلِّ ذي علمٍ عليمٌ

دست بالاي دست بسيار است

32

يومٌ  لنا ويومٌ عليك

گهي پشت برزين وگهي زين برپشت

33

اليدُ الواحدةُ لا تُصَفّقُ

ي? دست صدا ندارد

34

وَهَبَ الامير ُ مالا يَملكُ

ازكيسه خليفه مي بخشد

35

مَن صارعَ الحقّ َصَرَعَهُ

باحق هركه درافتاد برافتاد

36

مَن سارَعلي الدَّربِ وَصَلَ

عاقبت جوينده يابنده بود

37

مَن صارَنَعجةً اَكلَه الذئبُ

ازسستي آدميزاد گرگ آدمخوار پيداشد

38

من طلبَ اخاً بلاعيب ٍ بقي بلا اخ ٍ

گل بي خار كجاست(خداست)

39

مَن طلَبَ العُلي سَهِرَ اللّيالي

گنج خواهي درطلب رنجي ببر

40

مَن قَرَع َ باباً و لَجّ َ وَلَجَ

عاقبت جوينده يابنده بود

41

مَن كَثُرَ كَلامُهُ كَثُرَ مَلامُهُ

پرگو پرخطااست

42

مَواعيدهُ مَواعيدُ عُرقوبٍ

وعده سرخرمن دادن

43

مَن  اَمِنَ الزّمان  خانَه

دنيا وفاندارد،دل به دنيا مبند

44

اَكرِموا الضّيفَ ولو كانَ كافِراً

مهمان حبيب خداست

45

مَن اِعترفَ بذنبِِِهِ لاذنبَ له

كسي كه به گناه خود اعتراف كند اوراگناهي نيست

46

المُغيدي تَسمَع ُبه خيرٌ مِن اَن تَراه

آواز دهل شنيدن از دور خوش است

47

المِحنة ُاذا شاعَت سَهُلَت

مرگ به انبوه جشن باشد

48

ما خَفي كان اَعظَمُ

آنقدر كه روي زمين است ده برابر زير زمين است

49

لكلِّ جديدٍ لذّة

نوكه آمد به بازار كهنه شود دل آزار

50

لا يَردٍّ الكريمَ الّا البخيلُ

دست سخاوتمند را پس نزند مگر خسيس

51

فِعل ُالمَرءِ يَدلُّّ علي اَصلِه

از كوزه همان برون تراود كه دراوست

52

العينُ بصيرةٌ واليد ُقصيرةٌ

دست ما كوتاه وخرما برنخيل

53

خيرُ البِرّ عاجلُه ُ

دركارخيرحاجت به استخاره نيست

54

اَین َالثّرَي واَين الثّريا

این كجا وآن كجا

55

بَلغَ السِّكينُ العَظمَ

كارد به استخوان رسيد

56

الانسانُ حريصٌ علي ما مُنِعَ

منع چو بيند، حريص تر شود انسان

57

ما لِجُرحٍ بميت ٍ ايلام

مرده از نيشتر مترسانش

58

ايّاك اَعني واِسمَعي یا جارَة

به درمي گويم كه ديوار بشنود

59

اوَّلُ الغَضبِ جُنون وآخرهُ نَدم

آغاز خشم ديوانگي وعاقبتش پشيماني است

60

كَلْمُ اللِسانِ اَنكَي مِن كَلمِ السِّنان

زخم زبان از زخم شمشير بدتر است

[ سه شنبه 1390/02/13 ] [ 9:2 ] [ عباس اکرمی ]

«كليه قواعد عربي پايه سوم راهنمايي»

«درس اول»

14 صيغه

ضماير منفصل

فعل ماضي

فعل مضارع

ضماير متصل

غائب

مذكر

مفرد

مثني

جمع

1

2

3

هُوَ = او (يك مرد)

هُما = ايشان (دو مرد)

هُمْ = ايشان (مردان)

ذَهَبَ = رفت

ذَهَبا = رفتند

ذَهَبُوا = رفتند

يَذْهَبُ = مي‌رود

يَذْهَبانِ = مي‌روند

يَذْهَبونَ = مي‌روند

هُ ـ ـهُ = ـَ ش

ـهُما = ـِ شان

ـهُمْ = ـِ شان

مونث

مفرد

مثني

جمع

4

5

6

هِيَ = او (يك زن)

هُما = ايشان (دو زن)

هُنَّ = ايشان (زنان)

ذَهَبَتْ = رفت

ذَهَبَتا = رفتند

ذَهَبْنَ = رفتند

تَذْهَبُ = مي‌رود

تَذْهَبانِ = مي‌روند

يَذْهَبْنَ = مي‌روند

ـها = ـَ ش

ـهُما = ـِ شان

ـهُنَّ = ـِ شان

مخاطب (حاضر)

مذكر

مفرد

مثني

جمع

7

8

9

اَنْتَ = تو (يك مرد)

اَنْتُما = شما (دو مرد)

اَنْتُم = شما (مردان)

ذَهَبْتَ = رفتي

ذَهَبْتُما = رفتيد

ذَهَبْتُم = رفتيد

تَذْهَبُ = مي‌روي

تَذْهَبانِ = مي‌رويد

تَذْهَبونَ = مي‌رويد

ـكَ = ـَ ت

ـكُما = ـِ تان

ـكُم = ـِ تان

مونث

مفرد

مثني

جمع

10

11

12

اَنْتِ = تو (يك زن)

اَنْتُما = شما (دو زن)

اَنْتُنَّ = شما (زنان)

ذَهَبْتِ = رفتي

ذَهَبْتُما = رفتيد

ذَهَبْتُنَّ = رفتيد

تَذْهَبينَ = مي‌روي

تَذْهَبانِ = مي‌رويد

تَذْهَبْنَ = مي‌رويد

ـك = ـَ ت

ـكُما = ـِ تان

ـكُنَّ = ـِ تان

متكلم

مذكر ـ مونث

 

وحده

مع‌الغير

 

13

14

 

اَنَا = من

نَحْنُ = ما

 

ذَهبْتُ = رفتم

ذَهبْنا = رفتيم

 

اَذْهَبُ = مي‌روم

نَذْهَب = مي‌رويم

 

ي = ـَ م

نا = ـِ مان

«درس دوم»

در وزن كلمات، به جاي حروف اصلي آن به ترتيب (ف ـ ع ـ ل» به‌كار مي‌رود.

فعل

ف = شماره 1

مثال: شاهِد = فاعِل

حروف اصلي

ش = شماره 1

 

ش

1

هـ

د

ع = شماره 2

هـ = شماره 2

 

1

ـ

2

3

ل = شماره 3

د = شماره 3

 

ف

1

ع

ل

«درس سوم»

فرمول فعل ماضي منفي

افزودن حرف «ما» به اول فعل ماضي. مثال = ما ذَهَبَ

فرمول فعل مضارع منفي

افزودن حرف «لا» به اول فعل مضارع. مثال = لا يَذْهَبونَ

«درس چهارم و پنجم»

فرمول فعل امر حاضر

1 ـ حذف «ت» از اول فعل مضارع

2 ـ اگر آخر فعل مضارع «ـُ» بود ساكن «ـْ» مي‌كنيم. مثال: تَذْهَبُ = اِذْهَبْ

3 ـ ولي اگر «ن» داشت حذف به جز «ن» جمع مونث. مثال: تَذْهَبونَ = اِذْهَبوا

4 ـ افزودن همزه: إِ يا أُ . مثال: تَكْتُبْنَ = أُكْتُبْنَ

«درس ششم»

فرمول فعل نهي

1 ـ افزودن حرف «لا» به اول فعل مضارع

2 ـ اگر آخر فعل مضارع «ـُ» بود ساكن «ـْ» مي‌كنيم. مثال: تَجْلِسُ = لا تَجْلِسْ

3 ـ ولي اگر «ن» داشت حذف به جز «ن» جمع مونث. مثال: تَجْلِسونَ = لاتَجْلِسوا

                              مثال: تَحْمِلْنَ = لاتَحْمِلْنَ

«درس هفتم»

جمله اسميّه

نشانه‌هاي مبتدا

1 ـ علامت رفع حركت «ـُ»

2 ـ علامت رفع تنوين «ـٌ»    مثال: اَلْتِلْميذُ ـ طالِبٌ

نشانه‌هاي خبر

1 ـ خبر اگر اسم باشد داراي علامت‌هاي رفع «ـُ» يا «ـٌ» مي‌باشد. مثال: اَلْبَحْرُ هائِجُ

                                                 مبتدا  خبر

2 ـ خبر ممكن است «اسم ـ حرف ـ فعل» باشد و آخرش ديگر رفع نمي‌باشد.

                                مثال: اَلْنِظافَةُ مِنَ الْايمانِ

                                          مبتدا          خبر

«درس هشتم»

جمله فعليه

فعل

ماضي ـ مضارع ـ امر ـ ماضي منفي ـ مضارع منفي

نشانه‌هاي فاعل

1 ـ هرگاه فاعل «الـ» داشته باشد با حركت «ـُ» مي‌آيد. مثال: ذَهَبَ التلميذُ

                               فعل  فاعل

2 ـ هرگاه فاعل بدون «الـ» باشد با تنوين «ـٌ» مي‌آيد. مثال: جَلَسَ طالِبٌ

3 ـ فاعل هميشه بعد از فعل مي‌آيد.  فعل  فاعل

4 ـ نام اشخاص اگر مونث باشد تنوين نمي‌گيرد. مثال فاطِمَةُ

«درس نهم»

نشانه‌هاي مفعول

1 ـ مفعول داراي علامت نصب «ـَ يا ـً» مي‌باشد. مثال: كَتَبَ مُحَمَّدٌ الدرسَ

2 ـ مفعول غالباًَ بعد از فاعل مي‌آيد. فعل    فاعل   مفعول

نشانه‌هاي

جار و مجرور

1 ـ حروف جر عبارتند از: «في ـ اِلي ـ عَلي ـ مِنْ ـ عَنْ ـ لِـ ـ بِـ ـ فَـ ـ حَتّي ...»

2 ـ مجرور داراي علامت جر «ـِ يا ـٍ» مي‌باشد.              مثال: في     البيتِ

                            حرف جر      مجرور

                                            جار و مجرور

3 ـ جار و مجرور = اسمي كه بعد از حروف جر مي‌آيند و به هر دو آن جار و مجرور مي‌گويند.

[ سه شنبه 1390/02/13 ] [ 7:58 ] [ عباس اکرمی ]
الفاظ متعلقة بالهاتف المحمول : اصطلاحات مربوط به موبایل

الفاظ متعلقة بالمیكانیكا : كلمات فنی ومیكانیكی

الفاظ متعلقة بالمدرسة والدراسة = كلمات مربوط به مدرسه وآموختن

 الفاظ متعلقة بالریاضة البدنیة = كلمات مربوط به ورزش جسمی

الفاظ متعلقة بالمیكانیكا : كلمات فنی ومیكانیكی

الفاظ متعلقة بالمدرسة والدراسة = كلمات مربوط به مدرسه وآموختن

 الفاظ متعلقة بالریاضة البدنیة = كلمات مربوط به ورزش جسمی

روی ادامه مطلب کلیک کنید

الفاظ متعلقة بالهاتف المحمول : اصطلاحات مربوط به موبایل

الرسائل; پیامك ها; نسخ; كپی رسالة جدیدة; پیامك جدید; معلومات الاسماء; اطلاعات مخاطبین صندوق الوارد;  صندوق دریافت; التزامن; همگام سازی حافظاتی; پوشه های من; اعادة التسمیة; نام گذاری المسودات; پیش نویسها; ارقام الخدمة; شماره های سرویس الرسائل المرسلة; پیام های ارسال شده; الاسم الاول; نام صندوق الحفظ; صندوق ارسال; الاسم الاخیر; نام خانوادگی التقاریر; گزارشات; هاتف المحمول; موبایل رسائل بطاقة sim; پیام های سیم كارن; هاتف; موبایل  انشاء الرسالة; ایجاد پیامك; مكالمة الفیدیو; تماس تصویری اذاعة محمولة; پخش سلولی; جهاز المناداة; پی جو اوامر الخدمة; فرمان خدمات; المسمی الوظیفی; عنوان شغلی الضبط; تنظیمات; السجل; ثبت تماس تعلیمان; راهنما; آخر المكالمات; تماس های دیگر رسالة قصیرة; پیام متنی; مدة المكالمات; مدت تماس ها رسالة وسائط; پیام چند رسانه ای; حزم البیانات; داده بسته ای رسالة صوتیه; پیام صوتی; لم یتم الرد علیها; تماس های بی پاسخ  برید الكترونی; ایمیل; مكالمات المستمة; تماس های دریافتی فتح; باز كردن; الارقام التی طلبت; شماره های گرفته استماع; گوش دادن; الامكالمات الاخیرة; آخرین تماس رد; پاسخ; المستلمة; تماس های دریافتی مسح; حذف; كل المكالمات; همه تماس ها تفاصیل الرسالة; جزئیات پیام; مسح الموقتات; پاك كردن تایمر ها فرزبـــ...; ترتیب بندی بر اساس; البیانات المرسلة; كل داده ارسالی  نقل الی الحافظة; انتقال به پوشه; البیانات المستلمة; كل داده های دریافت تحدید; علامت دار; عرض التفاصیل; مشاهده جزئیات الغاء التحدید; بی علامت كردن; برنامج; برنامه حافظة جدیدة; پوشه جدید; ترشیح; فیلتر كردن تنزیل تطبیقات; دانلود برنامه ها; حفظ; دخیره  بیانات الذاكرة; جزئیات حافظة; المسارات; ترانه ها ذاكرة الهاتف; حافظه تلفن; مقاطع الصوت; كلیپ های صوتی  بطاقة الذاكرة; كارت حافظه; روابط تشغیل; پیوند های جریانی  تقاریر التسلیم; گزارشات تحویل; عروض تقدیمیة; نمایش ها  لا توجد رسائل; پیامكی وجود ندارد; كل الملفات; همه پرونده ها الاسماء; مخاطبین(نام ها); استخدام الصورة; استفاده از تصویر  الخیارات; گزینه ها; تعیین كصورة الخلفیة; تنظیم به عنوان پس زمینه  تعدیل; ویرایش; محرر فیدیو; ویرایشگر ویدیو (فیلم)  نسخة ثانیه; نسحه مشابه; استخدام فیدیو; كاربرد ویدیو  المجموعة; گروه; نغمة الرنین; زنگ موبایل الموضوعات; مضامین; الاوضاع; نمایه ها اوامر صوتیة; فرمان صوتی; التوصیل; اتصال ضبط الهاتف; تنظیمات تلفن; حدیث; پیام گو طلب سریع; شماره سریع; مدیر بیانات; مدیر داده ها معالج الضبط; برنامه تنظیم; برید مكالمات; صندوق پستی عامة; موارد كلی; عرض القائمة; نمای فهرست صورة خلفیة; پس زمینه; موفر الطاقة; ذخیره كننده نیرو شبكة; جدولی; قائمة; لیست حدود حصان; شكل ها; افتراضیة; پیش فرض صورة متحركة; انیمیشن; عام; عمومی صامت; بیصدا; فی الخارج; جلسه  جهاز المناداة; محیط باز; غیر متصل; پی جو  الكشف عن اللغة; بارگیری زبان; النقل; انتقال تخصیص; شخصی سازی; الجهاز ملحق; هدفون  الحمایة; امنیتی; ضبط المصنع; تنظیمات كارخانه تحدید الموقع; تعیین موقعیت; تطبیقاتی; شخصی المواقع; مرزها; دردشة; پیام فوری محادثات; گفتگوها; اسماء الدردشة; مخاطبین پیام فوری دردشة مسجلة; ثبت گفتگو ها; مرحبا; خوش آمدگویی المحول; مبدل; الحاسبة; ماشین حساب  العملة; ارز; الكتلة; وزن القدرة; نیرو; الوقت الحالی; وقت فعلی المنبة التالی; زنگ هشدار بعدی; منبه غیر متكرر; هشدار بدون تكرار قید جدید; ورودی جدید; عرض الاسبوع; نمای هفته عرض المهام; نمای كار های روزانه; مسح قید; حذف ورودی روابط اخباریة; سرویس های خبری; علامات آلیة; نشانه های خودكار رسوم; گرافیك ها; خیارات التنقل; گزینه های پیمایش كلمة السر; رمز; ملفات الاسترجاع; كوكی ها تدویر الشاشة; چرخش صفحه; الوسائط; رسانه های مشغل فلاش; فلش پلایر; الكامیرا; دوربین  دلیل المحطات; راهنمای ایستگاه; الموالفة الیدویة; تنظیم دستی وضع; حالت; تشغیل فی الخلفیة; پخش در پس زمینه الخدمة المرئیة; سرویس تصویری; التقاط; عكس گرفتن اظهار شریط الادوات; نمایش نوار ابزار; وضع التسلسل; حالت متوالی موقت ذاتی; تایمر خودكار; موازنة اللون; بالانس زنگ درجة اللون; تنظیم رنگ; ایقاف; خاموش آلی; اتوماتیك; الاجهزة الملحقة; برنامه های مفید الاتصال; تماس گرفتن; الخائض الصوتیة; لوازم جانبی  الواجهة; واسط; تطبیقات مفیدة; ویژگی های صوتی قائمة; فهرست ، منو; تنزیل; دانلود

الفاظ متعلقة بالمیكانیكا : كلمات فنی ومیكانیكی

مصدر تیار; منبع برق; التركیب; نصب ابعاد فتحة تركیب; ابعاد شكاف برای نصب; ملحوظة; نكته عملیة التركیب; عمل نصب; لوحة المتحكمات; پانل كنترل سحب الهواء; تخلیه هوا; ضابط الحرارة الاوتوماتیكی; ترموستات التبرید; سرمایش; حركة جریان الهواء; گردش هوا ذراع الانتخاب; اهرم انتخاب; الهواء المستهلك; تخلیه هوا ضبط وتوجیه تیار الهواء; تنظیم جریان هوا; مقبض; دستگیره ضبط زاویة التهویة; تنظیم زاویه انحنا; مصفاه هواء الغرفة; فیلتر هوای اتاق الواجهة الامامیة; درپوش جلویی; عامل الصیانة; تعمیركار سلك الكهرباء; سیم برق; كفاءة العالیة; عملكرد موثر فیش التیار الكهربائی; دوشاخه برق دستگاه; جهاز التكییف; دستگاه تهویه شقوق; دریچه; موخرة ومقدمة; پشت وجلو(دستگاه) الضوضاء الناتجة; لرزش; التكییف والتدفئة; سرمایش وگرمایش الخزانة(الكابینة); محفظه; الاطار الخشبی; چارچوبه ی چوبی  المطاط المرنة; اسنفج اورتان; مفك البراغی; پیچ گوشتی ازالة الرطوبة; رطوبت زدایی; ازالة الغبار; غبار زدایی عكس اتجاه عقرب الساعة; برعكس عقربه های ساعت; الضاغط; كمپرسور العمل التلقائی; به طور خودكار; لف; بچرخان مرقمة; شماره ها; ریش التبرید; كویل پره قصر دائرة ; اتصال كوتاه; بلا تعشیق; بی اثر الخطافات ; قلاب ها; الصمام; فیوز انابیب التبرید; كویل های سرمایش; التشحیم; روغن زنی المحمل الكرات; بلبرینگ; مسمار; پیچ الطاقة; انرژی; تسرب الماء; چكه نمودن آب ارجع; بكشید; تشغیل; روشن ایقاف; خاموش; كتیب الارشادات; دفترچه راهنما

الفاظ متعلقة بالمدرسة والدراسة = كلمات مربوط به مدرسه وآموختن

دار الحضانة; مهد كودك; المسطرة; خط كش روضة الاطفال; كودكستان; المساحة; پاك كن مرحلة الابتدائیة; دوره دبستان; مبراة ، برّایة; مداد تراش مرحلة المتوسطة; دوره راهنمایی; فرجار،بیكار; پرگار مرحلة الثانویة; دوره دبیرستان; محّایة; جوهر پاك كن دار المعلمین; دانشسرا; خریطة; نقشه معهد اعداد المعلمین; مركز تربیت معلم; الحقیبة،محفظة; كیف الجامعة; دانشگاه; الكرسی; صندلی الكلیة; دانشكده; المنضدة; میز بدایة السنة الدراسة; آغاز سال تحصیلی; الطباشیر; گچ القلم الجاف; خودكار; السبّورة; تخته سیاه قلم حبر; خود نویس; الصّف; كلاس قلم رصاص; مداد; ساحة المدرسة; حیاط مدرسه الدفتر; دفتر; التلمیذ; دانش آموز الكراسة; جزوه; الطالب; فراگیر

 الفاظ متعلقة بالریاضة البدنیة = كلمات مربوط به ورزش جسمی

الملعب; ورزشگاه; المرمی; دروازه النادی الرّیاضی; باشگاه ورزشی; حارس المرمی; دروازه بان المتفرّج; تماشاچی; مرّر; پاس بده المباراة; مسابقة; سدّد; شوت كن اللاعب; ورزشكار; الحكم; داور

الفریق; گروه تشویق كننده; الالعاب القفز; بازی های پرش الجمهور المشجع; فوتبال; حلبة اللعب; تشك كرة القدم; بسكتبال; الحذاء الرّیاضی; كفش ورزشی الكرة الطائرة; والیبال; قفّاز الملاكمة; دستكش مشت زنی كرة المنضدة; تنیس روی میز; التهدیف; گل زدن المصارعة; كشتی; قناع السّبّاح; ماسك شنا الملاكة; مشت زنی; لوحة تسجیل الاصابات; تابلو اعلام نتایج المتزلج علی الجلید; اسكی باز; الصافرة; سوت السباحة; شناكردن; الرّمایة; تیر اندازی رفع الاثقال; وزنه بردار; الهدوء والضوضاء; آرامش وسروصدا

[ شنبه 1390/02/10 ] [ 8:42 ] [ عباس اکرمی ]

نام های امراض دل: 

 نام های امراض پستان:

نام های امراض معده:    

نام های امراض جگر:

نام امراض روده ها ومقعد:

نام امراض كلیه و مثاله:

نام های امراض بینی:

 امراض دهان وزبان:

نام های امراض لب:

 نام های امراض دندان ها:

نام های امراض گلو:

نام های امراض سینه:

نام های امراض سر:

نام های امراض چشم:

 نام امراض گوش:

روی ادامه مطلب کلیک کنید

نام امراض روده ها ومقعد:حبس قبض خروج الریح باد زیاد زحیردل پیچه مغص قبص و ورم ودرد اسهال الدم اسهال خونی دیدان كرم شكم بواسیر بواسیر ورم المعدة ورم معده حكة المقعد خارش مقعدریح البواسیر باد بواسیر

نام امراض كلیه و مثاله:ضعف الكلیة ضعف كلیه ذیا بیطس بی اختیاری ادرار حصبة الكلیة سنگ كلیه سلسل البول تكرر ادرار حصاة الكلیة سنگ كلیه وجع المثانه ورم مثاله ریح  الكلیة ورم كلیه تقطیر البول تكرر دردناك ادرار هزال المثانة  لاغری كلیه بول الدم ادرار خونی حصاة المثانة زخم مثانه احتباس البول بندی ادرار  حرقة البول سوزش ادرار بول فی الفراش ادراردر خواب تعض البول بدبویی ادرار جرب المثالة زخم مثانه

نام های امراض بینی:بثور الانف جوش بینی دیدان الانف كرم بینی بخر الانف بدبویی بینی اللحم المارق غده بینی حكة الانف خارش بینی جفاف الانف خشكی بینی رعاف خونریزی بینی احتباس الانف گیركردن چیزی در بینی سدة الخیشوم بندی دماغ عطاس عطسه قروح الانف جوش های بینی

 امراض دهان وزبان:ورم اللسان ورم زبان جفاف اللسان خشكی زبان عظم اللسان  درازی زبان بخر الفم بدبویی دهان بطلان الذوق نیامدن عطسه بثور الفم جوش  دهان سیلان اللعاب ریزش آب دهان ورم الحنك نوعی ورم كثرة اللعاب آب دهان زیاد قرع ترك دور دهان آكلة الفم چرك دهان سرطان الفم سرطان دهان

نام های امراض لب:وجع الاسنان درد دندان تحرك الاسنان لقی دندان بیاض الشفة سفیدی لب تقلش الشفة بالا رفتن لب شقاق الشفة ترك لب ورم الشفة ورم لب بثور الشفة جوش لب قروح الشفة زخم لب

 نام های امراض دندان ها:وجع السنان درد دندان تحرك الاسنان لقی دندان  صریر الاسنان  دندان قروچه  ضرس السنان كندی دندان لثة الدامیة خونریزی لثه ناصور اللثة زخم دندان

نام های امراض گلو:ورم الحلق ورم گلو خناق خفگی سقوط اللهاة  تعلق العلق فی الحلق زالو در گلو بحوحة الصوت بلندی صدا بثور الحلق جوش گلو

نام های امراض سینه:ضیق النفس آسم ورم الرئة ورم ریه نفث الدم خلط خونی ذات الكبد  یرقان  سل سل ذات الجنب درد كلیه ذات الصدر عفونت سینه از سرما جمود الصدر عفونت سینه سال سیاه سرفه

نام های امراض سر: صداع سردرد لقوة تشنج عصابة سردرد تشنج مولو شقیقة درد نیم سر استرخاء كزاز سبات خواب زیاد كزاز سستی  بدن  سزسام احساس ورم سر نزلة سردرد جمود بی حس حركت زكام سرماخوردگی سهر بی خوابی داء الثعلب كوسگی  مالیخولیا وسواس ومید دوْار   سرگیچه جنون دیوانگی سكته سكته كابوس كابوس نسیان فراموشی صرع مری رعشة لرزش فالج فلج قرع وفرسطة كچلی

نام های امراض چشم:رمد نوعی سرگیچه شعر منقلب بیماری ابرو نزول الماء آب مروارید خفش لچی چشم ذهاب البصر وعمی كوری تهریة  وظفرة چشم پره قمل الجفن بیماری آبرو حصبة العین سرخی مردمك عشاء شب كوری بیاض العین سفیدی مردمك انتشار الاهداب ریزش آبرو غشاوة العین پرده گیری مردمك دمعة ریزش بی اختیاری اشك شعر العین مو گیری مردمك ضعف البصر ضعف چشم حكة العین خارش چشم عقدة نوعی بیماری مو ضباب العین گردگیری مردمك بول التین ریزش اشك شقیقة العین درد یك چشم ابو تلیس شب كوری

 نام امراض گوش:وجع الاذن گوش درد طرش كم شنوایی طنین الاذن وزوز گوش ورم الاذن ورو گوش هرب الاذن حساس به صدا بلند قرحة الاذن زخم گوش حكة الاذن خارش گوش دیدان الاذن كرم گوش انفجار الاذن خونریزی گوش صم كری
[ شنبه 1390/02/10 ] [ 8:39 ] [ عباس اکرمی ]

ترجمه چند اصطلاحات عربی

انا اشکر فضلکم (من از لطف شما سپاسگزارم )

 قلبی یکنّ لکم الاحترام (قلبم مملوء از احترام به شما ست)

اشغلت علیک ( برایت دل نگران شدم)

 انت اوحستنی  ( دلم برایت تنگ شده )

کنت فی خاطری ( به یاد تو بودم )

اننی اقدّر جهودکم (از تلاش ومساعی شما تقدیر می کنم)

اوعَ لا تقع  (بپا نیفتی )

انت زعلان عنی ( تو از من ناراحتی )

انا اتمتّع برعایتکم وکامل فضلکم( من ازعنایات شما کاملا برخوردارم)

اشعر بالخجل  - احس بالخجل ( احساس شرمندگی می کنم)

اسمح لی ، تسمح لی ؟ ( اجازه می دهید )

[ شنبه 1390/02/10 ] [ 8:36 ] [ عباس اکرمی ]
البسة و ما تتعلق بها = لباس ومتعلقات آن

الفاظ متعلقة بالمطار والسّفر = كلمات مربوط یه فرودگاه وسفر

الخضراوات والفواكه = سیزیجات ومیوه ها

فی السّوق والمطعم =در بازار وآشپزخانه

الفاظ المنزلیة =كلمات مربوط به منزل وخانه

الفصول الاربعة وایام الاسبوع =چهار فصل و روزهای هفته

روی ادامه مطلب کلیک کنید

الفاظ متعلقة بالمطار والسّفر = كلمات مربوط یه فرودگاه وسفر

التذكرة; بلیط; الطّیار; خلبان تاشیة الجواز; ویزا; السّیاحة; جهانگردی ذهاب وایاب; رفت وبرگشت; بصمة الاصابع; اثر انگشت جواز السّفر; گذرنامه; الطائرة العمودیة; هلی گوپتر المطار; فرودگاه; شبّاك الاستعلامات; باجه اطلاعات الطائرة; هواپیما; ضابط الجوازات; مسئول گذرنامه ساعة الاقلاع; ساعت پرواز; المطار الدّولی; فرودگاه بین المللی ساعة الهبوط او النزول; ساعت فرود; امتعة الركاب; بار مسافران شرطة المطار; پلیس فرودگاه; اكرامیة العامل; انعام كارگر شرطة الجمارك; پلیس گمرك; طرق المواصلات البریّة; راههای زمینی صالة التفتیش; سالن بازرسی; طرق المواصلات البحریة; راههای دریایی مضیف الطائرة; مهماندار هواپیما; السّفن العملاقة; كشتی های غول پیكر البواخر; كشتی ها; البضائع والسّلع; كالاها الزّورق; قایق; السكك  الحدیدیة العامة; اداره كل راه آهن سراسری طرق المواصلات الجویة; راههای هوایی; النَّفَق; تونل  الموسسة العامة لنقل; شركت مسافربری; محطة القطار; ایستگاه قطار الرّكاب; قطار; مطعم القطار; رستوران قطار القطار القاطرة; لوكوموتیو; محطة تعبیة البنزین; پمپ بنزین مفترق الطرق; چهار یا سه راه; اجازة السوق; گواهی نامه رانندگی شرطی المرور; پلیس راهنمایی; السائق; راننده رخصة القیادة; گواهی نامه رانندگی; موقف السیارات; پاركینگ مكتب قطع التّذاكر; دفتر خرید بلیط; مكتب مدیر المطار; دفتر رئیس فرودگاه

الخضراوات والفواكه = سیزیجات ومیوه ها

بصل; پیاز; باذنجان; بادمجان ثوم; سیر; بطاطا; سیب زمینی خسّ; كاهو; رقائق البطاطا; خلال سیب زمینی سبانخ; اسفناج; طماطه; گوجه فجیل; تره; فول; باقلا بقدونس; تربچه; بامیه; بامیه

كوسه; جعفری; فاصولیا; لوبیا بازلا; نخود فرنگی; تفّاح; سیب خیار; خیار; عنب; انگور جزر; هویج; رّمان; انار كرنب; كلم پیچ; برتقال; پرتقال ذّرة حلوة; ذرت ( بلال); جریب فروت; گردفروت فطر;  ارچ; سفرجل; به فراولة; توت فرنگی; كمثری; گلابی بطّیخ; هندوانه; تین; انجیر بطّیخ اصفر; خربزه; خوخ; هلو موز; موز; تمر; خرما مشمش; زردآلو; حبّ(لبّ); تخمه  كرز; گیلاس; الفستق البعید; پسته شامی مانجو ، اجاص; آلو; خوبة; خاكشیر لوز; بادام; نشا; نشایسته جوز; گردو; كربزه; گشنیززبیب; كشمش; شبنت; شوید سمسم; كنجد; قرنابیط; كلم گل

البسة و ما تتعلق بها = لباس ومتعلقات آن

معرض الملابس; فروشگاه لباس; فستان; پیراهن زنانه جورب; جوراب; قمیص كم طویل; پیراهن آستین بلند سترة; كت; تنورة; دامن سروال; شلوار; معجون اسنان; خمیر دندان بدلة; كت وشلوار; فرشاة اسنان; مسواك منشفة; حوله; مشط; شانه رباط; كراوات; غالی; گران رخیص; ارزان; حزام; كمر بند تخفیض; تخفیف; معطف مطری; پالتو بارانی مظلة; چتر; شبكة الراس; روسری چادر اشارب; روسری چادر; ملابس داخلیة; لباسهای زیر الملابس القطنیة; لباس های پنبه ای; الملابس الصوفیة; لباس های پشمی الملابس صیفیة; لباس های تابستانی; الملابس الشتویة; لباس های زمستانی فرشاة شعر; برس مو; مشبك الغسیل; گیره لباس المندیل; دستكش; خذاء; كفش

فی السّوق والمطعم =در بازار وآشپزخانه

الزّبد; كره; طحین; آرد الدّهن; سرشیر; خبز; نان اللّبن الرائب(زبادی); ماست; لحم; گوشت  جبن; پنیر; اللحم المفروم; گوشت چرخ كرده حلیب; شیر; ملح خشن; سنگ نمك القشطة; روغن; لحم الغنم; گوشت گوسفند رز; برنج; ملح ناعم; نمك نرم قمح; گندم; عشاء; شام الدجاج علی الرز; چلو مرغ; بیض; تخم مرغ كباب مع رز; چلو كباب; بیض مقلی; نیمرو رزو مرق; چلو خورشت; بیض مسلوق; تخم مرغ آب پز اللحم المشوی; گوشت بریان; زیت سائل; روغن مایع الطعام المقلی; غذا سرخ كرده; شوربة; سوپ وجبة من الطعام; یك وعده غذا; معجون الطماطم; رب گوجه فطور; صبحانه; كركم; زرد چوبه غداء; ناهار; بهارات; ادویه

الفاظ المنزلیة =كلمات مربوط به منزل وخانه

الابرة; سوزن; مفتاح القناتی; دربازكن الخیط; نخ; مفتاح العلب; دربازكن قوطی ابریق; آفتابه; ملعقة الشای; قاشق چایخوری ابریق شای; قوری; ملعقة الطعام; قاشق غذاخوری الاریكة; مبل; السّلم; نردبان البطانیة; پتو; المصعد الكهربائی; آسانسور الوسادة; بالش; المطابق الارضی; طبقه همكف الخشیة «مرتبة»; تشك; الطبقة الاولی; طبقه اول سریر النّوم; تخت خواب; السجّادة; فرش خزانة الاوانی; كابینت; الكوخ; كلبه خزانة الملابس; كمد; المكنسة; جارو الثّلاجة; یخچال; المكواة; اتو الموقد الغازی; اجاق گاز; المدفاة; بخاری الموقد الكهربائی; اجاق برقی; المرحاض; مستراح الفرن الغازی; فرگازی; الحنفّیة; شیرآب  المبّردة; كولر; دورة المیاه; سرویس بهداشتی القدر; دیگ ، قابلمه; الشقة الموثثة; قسمت اثاثیه المقلاة; ماهی تابه; سلّة النفایات; سطل زباله ها المصفاة; آبكش ، صافی; سماعة الهاتف; گوشی تلفن المغرفة; كفگیر; جرس الباب; زنگ در السكّین; چاقو; الثّریا; لوستر الشوكة; چنگال; السّتارة; پرده الملعقة; قاشق; الناموسیّة; پشه بندترموس; فلاسك; زرالمصابح; كلید لامپ الرز الكهربائی; كلید برق; الدّرابزین; نرده سخّانة; آب گرمكن; المشجب; چوب لباسی غلایة كهربائی; سماور برقی; مزلاج الباب; پشت دری

الفصول الاربعة وایام الاسبوع =چهار فصل و روزهای هفته

قصف; چید; القمح; گندم نزل; افتاد; الشعیر; جو یبرد; سرد می شود; حلّة; لباس یاتی; می آید; ثمار; میوه ها تجری; جاری می شود; ثلوج; برف ها تغّنی; آواز می خواند; الغیوم; ابرها تكتسی; می پوشید; ابیض; سفید المطر; باران; اخضر; سبز  الربیع; بهار; اصفر; زرد  الصیف  تابستان; احمر; قرمز الشّتاء; زمستان; ارزق; آبی الخریف; پاییز; رمادی; خاكستری

السنة (عام); سال; السبت; شنبه الشّهر; ماه; الاحد; یكشنبه الیوم; روز; الاثنین; دوشنبه امس; دیروز; الثلاثاء; سه شنبه غذا; فردا; الاربعاء; چهارشنبه البارحة; دیشب; الخمیس; پنجشنبه ایّام الاسبوع; روزهای هفته; الجمعة; جمعه عطلة; تعطیلی; العشب; گیاه الرّیاح; بادها; الاوراق; برگ ها الازهار; شكوفه ها; الفلّاح; كشاورز

[ شنبه 1390/02/10 ] [ 8:33 ] [ عباس اکرمی ]

شیر(الأسد):زَئیر

مار(الحیة-الأفعى-الثعبان):فحیح

باز(البازی):صرصرة

اردک (البطة): بطبطة

گوساله (العجل)- گاو(البقرة):خوار

زنبور عسل (النحلة)-پشه(البعوضة):طنین

قاطر (البغل) :شحیج

بلبل (البلبل) : تغرید/شدو

جغد (البومة) :نعیق

روباه (الثعلب) :ضباح

خرس (الدب) :قهقاع

مرغ (الدجاج) :نقنقة

خروس (الدیك):صیاح/صقاع

گرگ (الذئب) :عواء

مگس (الذباب) :أزیز

موش (الفأر):صریر

شتر (الجمل):رغاء/هدیر

اسب (فرس) :صهیل

خر (الحمار) :نهیق

کبوتر (الحمامة) :هدیل

گوسفند (الخروف):مأمأة

خوک (الخنزیر) :قباع

أنواع سوسک (الصرصور):عریر

قرقی(الصقر):غقغقة

کفتار (الضبع):زمجرة

قورباغه (الضفدع) :نقیق

گوزن، آهو (الظبی):نزیب

گنجشک (العصفور):زقزقة

عقرب (العقرب) :صئی

عندلیب (العندلیب):عندلة

کلاغ (الغراب):نعیب

غزال (الغزال):سلیل

بز (الماعز):ثغاء

میمون (القرد):ضحك

گربه (القط):مواء

سگ (الكلب):نُباح

شتر ماده (الناقة):حنین

لاشخور،عقاب (النسر) :صَفیر

شترمرغ (النعامة):زمار

مورچه (النملة) :حفق_صریر

هدهد (الهدهد):هدهد

[ شنبه 1390/02/10 ] [ 8:27 ] [ عباس اکرمی ]

۱-معلم و دانش آموز ، باعث ايجاد انگــــــيزه ی يادگيری برقراری ارتباط عاطفی ميان معلم و دانش می شود.

 ۲- يكی از عوامل مؤثر در يادگيري، انجام پيش مطالعه است ، يعنی درسی كه هنوز تدريس نشده است، مورد مطالعه ی قبلی دانش آموز قرار گيرد. داشتن اشتباه در اين مورد ، امری طبيعی است.

 ۳- يادگيری كلمات جديد هر درس ، نقش بسيار مؤثری در فراگيری درس دارد. ترجمه ی متن درس و ترجمه ی جملات مربوط به تمرين ها ، در گرو دانستن معنی اين كلمات است. برای خواندن كلمات جديد و يادگيری معانی آن ها ، دانش آموز در ابتدا به واژه نامه ی كتاب مراجعه می كند و از آن جا كه ممكن است ، برخی كلمات به طور كامل در واژه نامه ، علامت گذاری نشده باشند ، كلمات مورد نظر را در متن درس می يابد و با توجه به تلفظ صحيح آن ها ، معانی كلمات را با تكرار و تمرين مناسب در ذهن نگه داری می كند.

 ۴- پس از يادگيری كلمات جديد درس و اطمينان از يادگيری كامل آن ها ، وظيفه ی   دانش آموز ، خواندن متن عربی و صحيح خوانی آن است. البته متن عربی درس حداقل يک  بار بايد پيش مطالعه شده باشد. متن درس هر چه بيشتر خوانده شود ، در يادگيری مؤثرتر است. در خواندن متن درس در دفعات پايانی ، دانش آموز معمولاً توانايی خواندن متن را به شكل صحيح پيدا می كند و چگونگی بيان جملات را درمی يابد.

 ۵ – پس از خواندن متن ، دانش آموز نسبت به ترجمه ی آن به فارسی اقدام می كند. برای انجام اين كار ، دانش آموز ، علاوه بر دانستن معانی كلمات جديد ، بايد معنی كلمات خوانده شده ی قبلی را نيز بداند. به عبارتی بايد معنی هريک  از واژه ها را بداند. برای دستيابی به معنی اين كلمات ، بهترين كار ، مراجعه به اين كلمات در درس های قبلی و يا كتاب های پايه ی اول و دوم است.

 ۶ – سعی شود جملات به فارسی روان معنی شوند و از حفظ كردن معنی جملات ، بدون دانستن معانی يكايک  كلمات خودداری شود. زيرا اين امر يكی از عوامل خستگی دانش آموز است و اين كار نه تنها سودی برای دانش آموز ندارد ، بلكه باعث افزايش كار دانش آموز و كاهش كارآيی او می شود. زيرا معمولاً تعداد جملات از تعداد واژه ها بيشتر است و حفظ كردن معنی جملات سنگين تر از حفظ كردن واژه هاست.

 ۷ – دانش آموز ، پس از ترجمه ی جملات مورد نظر ، جهت اطمينان از پاسخ صحيح ، به پاكنويس خود مراجعه می كند و در صورت داشتن خطا ، مورد را ، بررسی و اصلاح می نمايد. هنگام مطالعه ی پاكنويس ، جملات بعدی بايد با وسيله ی مناسبی پوشانده شود تا چشم دانش آموز ، با آن ها برخورد نداشته باشد.

 ۸- قواعد درس در كتاب بسيار خلاصه است با توجه به شيوه های ابتكاری معلمان محترم – كه به طورجزوه در اختيار دانش آموزان قرار داده می شود – مورد بررسی قرار می گيرد.

 ۹ – پس از مطالعه و ترجمه ی متن و مطالعه ی قواعد ، به تمرين درک  مطلب پرداخته می شود.

 ۱۰ – تمرين های بعدی با توجه به موارد گفته شده ، مورد بررسی و مطالعه ی دانش آموز قرار می گيرد.

 ۱۱ – از دانش آموزان خواسته می شود كه مطالب كتاب را در كتاب البته در برگه هاي الصاقي بنويسند تا در دسترس دانش اموز باشد.

 ۱۲ – كتاب های كمک  آموزشی در درس عربی بر دو نوع اند: نوعی از آن ها ، متن   درس ها را ترجمه كرده و پاسخ تمرين ها را در اختيار دانش آموز قرار می دهند. دانش آموزی كه از اين كتاب ها استفاده می كند ، معمولاً قدرت تفكر خود را از دست می دهد و فقط به حفظ كردن پاسخ ها می پردازد. نوعی ديگر از كتاب ها ، با طرح سؤالات و  پرسش ها ی مختلف ، باعث ايجاد تفكر در دانش آموز می شوند كه البته بايد در انتخاب    آن ها دقت كرد. ضمناً برخی از اين كتاب ها به طرح مباحث خارج از كتاب   می پردازند كه ضرورتی به مطالعه ی آن ها نيست.

 ۱۳ – در عربی دوم ، يادگيری درس اول از نظر قواعد ، اهميت بسيار زيادی دارد. زيرا مجموعه ی اين قواعد ، تشكيل دهنده ی تركيب جملات كه در درسهاي ۹و۱۰ عربی اول است ، ضرورت دارد دانش آموز آن ها را بداند.

 ۱۴ – در عربی دوم ، يادگيری كل قواعد كتاب   اهميت بسزايی دارد و دانستن درسهاي ۸ و۹ و ۱۰ ضروري است.

 ۱۵ – برای حل بسياری از تمرين هاي ترجمه اي  در عربی دوم و حتي كنكورمی توان از درس اعراب فعل مضارع استفاده كرد و بطور كلي درس پركاربردي است.

 ۱۶ – در عربی سوم بعد از اعلالها  بخش منصوبات ، بسيار مهم است. زيرا نه تنها در ترجمه ی متن ها به دانستن انها نيازمنديم ، بلكه براي قوي شدن تركيب به دانستن اين قواعد احتياج داريم.

 ۱۷ – در پايان پيشنهاد می شود كه دانش آموزان ، جهت بالا بردن كيفيت يادگيری ، در  بحث های گروهی شركت نمايند.

۱۸-دانش آموزان كنكوري بايد بدانند كه ۴۰%كنكور از سئوالات ترجمه اي مي باشد و نكات ترجمه اي كتاب در حدود ۳۵ نكته راحت و قابل فهم ميباشد كه با كمي تمرين وممارست مي توانيدبه راحتی به  اين ۸ سئوال را پاسخ دهيد.

[ شنبه 1390/02/10 ] [ 8:16 ] [ عباس اکرمی ]

درس اول عربی اول دبیرستان

فعل ماضي :
فعل ماضي از يك ريشه (ماده ، بن ) به علاوه تعدادي «ضمير» ساخته مي شود.
صرف فعل ماضي :

 

مفرد

مثني

جمع

غايب مذكر

ذَهَبَ

ذهبا

ذهبوا

مؤنث

ذَهَبَتْ

ذهبتا

ذَهَبْنَ

مخاطب مذكر

ذَهبتَ

ذهبتا

ذهبتم

مؤنث

ذَهَبتِ

ذهبتما

ذَهبتُنَّ

متكلم ( ذهَبْتُ - ذَهَبْنا)  

 فعل مضارع : فعل مضارع ، علاوه بر ريشه و ضمير تعدادي علامت ديگر هم دارد
صرف فعل مضارع :

 

مفرد

مثني

جمع

غايب مذكر

يَذهبُ

يَذهبانِ

يذهبون

غايب مؤنث

تَذهبُ

تَذهبانِ

يَذهَبْنَ

مخاطب مذكر

تَذهَبُ

تَذهبانِ

تَذهبون

مخاطب مؤنث

ذتَذهبينَ

تَذهبانِ

تَذهَبنَ

متكلم ( اذْهَبُ – نَذْهبُ)  

فعل امر : در فعل امر، حروف مضارع پوشانده شده و به جاي آن يك حرف «ا» گذاشته مي شود و حرف «نون» نيز جز صيغه مؤنث جمع حذف مي شود .صرف فعل امر

 

مفرد

مثني

جمع

غايب مذكر

_

_

_

غايب مؤنث

_

_

_

مخاطب مذكر

اِذْهَبْ

اِذهَبا

اِذهَبوا

مخاطب مؤنث

اِذهَبي

اِذهَبا

اِذهبنَ

متكلم ( _ _ )  

همزه فعل امر در بعضي از فعل ها كسره (-ِ) و در بعضي از فعل ها ضمه (-ُ) دارد.       مانند اذْهَبْ – اِجْلِسْ – اُكْتُبْ
اگر حرف دوم اصلي مضارع (عين الفعل ) ضمه (-ُ) داشته باشد همزه امر نيز ضمه (-ُ) خواهد داشت در غير اين صورت كسره (-ِ) خواهد داشت.
هر گاه حرف «لا» مقابل فعل هاي مضارع مخاطب قرار گيرد، تنها در پي تغيير دادن آخر فعل است.
صرف فعل نهي :

 

مفرد

مثني

جمع

غايب مذكر

_

_

_

غايب مؤنث

_

_

_

مخاطب مذكر

لاتَذهَبْ

لاتَذهبا

لاتَذهبوا

مخاطب مؤنث

لاتَذهبي

لاتَذهبا

لاتَذهبنَ

متكلم ( _ _ )  

ضمير- اسم اشاره – صرف ضميرها

 

مفرد

مثني

جمع

غايب مذكر

هو

هما

هم

غايب مؤنث

هي

هما

هُنَّ

مخاطب مذكر

انتَ

انتما

انتم

مخاطب مؤنث

انتِ

انتما

انتُنَّ

متكلم ( أنا - نحنُ )  

روش ساختن فعل امر حاضر:

فعل امر حاضر از مضارع مخاطب مي سازيم و براي اين كار 4 عمل انجام مي دهيم:
1. حرف (ت) را از سر مضارع مخاطب بر مي داريم
2. در صورت نياز بر سر فعل همره (ا) مي آوريم ( درصورتي به همزه نياز داريم كه بعد از حذف «ت» فعل با سكون شروع شود)
3. به اين همزه( ا) حركت مي دهيم اگر حرف اصلي دوم فعل ضمه «-ُ» داشته باشد به اين همزه نيز ضمه «-ُ» ميدهيم در غير اين صورت كسره مي دهيم.
4. ضمه «
-ُ» يا نون را از آخر فعل حذف مي كنيم (غير از صيغه جمع مؤنث) مانند: تذهَبُ --> ذْهبُ --> اذهبُ--> اذْهبُ--> أذهَبْ
تُجلسانِ --> جْلسان --> اجْلسان --> اجْلسانِ --> اجْلسا
تكتُبونَ --> كْتُبونَ --> اكتُبونَ --> اُكْتبونَ --> اُكتُبوا
تذْهبنَ-->ذْهبينَ --> اذْهبينَ --> اذْهبينَ --> اذْهبي
تُعَجّلونَ --> عَجّلونَ به همراه «ا» نيازي نيست --> عجّلوُا  

 وزن :

اغلب كلمات عربي غالباً سه حرف اصلي دارند. براي پيدا كردن وزن هر كلمه در عربي به جاي حروف اصلي آن كلمه به ترتيب (ف) ، (ع) ، (ل) قرار مي دهيم و بقيه حروف را عيناً در وزن مي آمديم و حركت سكون همه حروف را نيز عيناً در وزن مي نويسيم.
كَتَبَ --> فَعَلَ
نكْتُبُ--> يَفْعُلُ اَكْتُبْ --> اُفْعُلْ
نأصر --> فاعل عَلِمَ --> فَعِلَ
يَذْهَبُ --> يَفْعلُ اِجْلِسْ --> افْعِلِ
منصور --> مفعول بَعُدَ --> فَعُلَ
يَجْلِسُ --> يَفْعِلُ اذهَبْ --> افْعل
شَهيد --> فَعيل  

جمله اسميه : جمله اي است كه غالباً با اسم شروع مي شود و دو ركن دارد.

ا. مبتدا
2. خبر
مبتدا :‌اسمي است كه غالباً در ابتداي جمله مي آيد و درباره آن خبري مي دهيم.
مانند : الطّالبُ در جلمه : الطّالبُ جالسٌ
خبر : كلمه يا كلماتي است كه غالباً بعد از مبتدا مي آيد و معني جمله را كامل مي كند و درباره مبتدا خبر مي دهد.
مانند : جالس در جمله الطّالبُ جالسٌ
مبتدا و خبر هر دو مرفوع هستند (رفع مي گيرند)
علامت رفع غالباً (-ُ يا –ٌ ) است.
مانند :‌الطّالبُ(مبتدا) جالسٌ(خبر)  

جمله فعليه : جمله اي است كه غالباً با فعل شروع مي شود و دو ركن دارد :

1. فعل
2. فاعل
فاعل : اسمي است كه كار انجام مي دهد. فاعل نيز مانند مبتدا و خبر مرفوع است. (رفع مي گيرد)
مانند : جلس الطّالبُ علي الكرسيّ .
در بعضي از جمله هاي فعليه علاوه بر فعل و فاعل ، مفعول هم وجود دارد.
مفعول كلمه اي است كه كاربر آن واقع مي شود. مفعول منصوب است (نصب مي گيرد) علامت نصب غالباً (-َ يا –ً ) است.
كَتبُ(فعل) الطالبُ(فاعل) رسالةً (مفعول)  

تقسيم اسم به مفرد و مثني وجمع :

اسم مفرد :‌كتاب ، قَلَم، محفَظة، مَدْرسة
اسم مثني : انِ : كتابانِ ، قلمانِ ، محفظتانِ ، مدرستانِ
اسم مثني : ين : كتابَيْنِ، قلَمينِ ، محفظتينِ ، مدرستينِ
اسم مذكر : ونَ : معلّم --> معلّمونَ ، مؤمن --> مؤمنونَ
اسم مذكر : ين َ : معلّم --> معلّمين َ ، مؤمن--> مؤمنينَ
اسم جمع مؤنث : ات : معلّمة --> معلّمات، مؤمنة --> مؤمنات
اسم جمع مكسر : معلمة --> معلمات ، مؤمنه --> مؤمنات
مكسر : نشانه خاصي ندارد : مانند : كتاب --> كتُبُ ، مدْرسة --> مدارِس  

 

قواعد درس دوم : ثلاثي مجرد و ثلاثي مزيد :

در زبان فارسي گاهي از فعلها و اسمهاي موجود، فعلها و اسمهاي جديدي، با مفاهيم جديد مي سازيم (مثلا : خنديد) يك فعلي است كه داراي معني معيني است با اضافه كردن پسوند (افيد) به آن فعل جديد (خندانيد) را مي سازيم كه با معني (خنديد) تفاوت دارد.
مي خندد --> مي خنداند
خواهد خنديد --> خواهد خندانيد
بخند --> يخبندان
در زبان عربي نيز از فعلهاي موجود و فصلهاي ديگري با مفاهيم جديد مي سازند و اين عمل را به كمك فرمولها و وزنهاي خاصي انجام مي دهند و اسم هر كدام از اين فرمولها ( باب ) مي گذارند. مثلاً (ضََحِكَ) فعل ماضي به معني (خنديد) است اگر بر سر اين فعل (أ) بياوريم و حركت حروف (ضَحِكَ) را تغيير بدهيم فعل جديد (اَضْحَكُ) ساخته مي شود كه معني آن (خندانيد) است. به عبارت ديگر براي ساخت (أَضْحَكَ) از وزن (أَفْعلَ) استفاده مي كنيم. اين (أَضْحَكَ) اولين صيغه ماضي است و بقيه صيغه هاي آن را مي توانيم صرف كنيم. براي ساختن اولين صيغه مضارع اين باب از وزن (يُفْعِلُ) استفاده مي كنيم و مثلاً فعل مضارع (يُضْحِكُ) را مي سازيم (يُضْحِكُ) اولين صيغه ي مضارع است و بقيه صيغه هاي آن را مي توانيم صرف كنيم مانند : يُضْحِكُ ، يُِضحكمانَ ، يُضْحِكونَ
براي ساختن مصدر اين باب از وزن (افعال) استفاده مي كنيم و مثلاً مصدر (اضْحاك) را مي سازيم . وزن اولين صيغه ماضي و اولين صيغه مضارع و مصدر اين فعل را مجموعاً (باب افعال) مي ناميم پس فرمول (باب افعال) به شكل زير است.
اولين صيغه ي ماضي :أَفْعَلَ
اولين صيغه ي مضارع : ُفْعِل
ُ مصدر : افْعال
به فعل هايي كه بدين ترتيب با افزودن يك يا چند حرف به ريشه فعل ساخته مي شوند ثلاثي مزيد مي گويند. به عبارت ديگر ثلاثي مزيد فعلي است كه اولين صيغه ي ماضي آن علاوه بر سه حرف اصلي يك يا چند حرف زايد نيز دارند. مانند :
(أَضْحَكَ) غير از سه حرف (ض ح ك ) كه حروف اصلي هستند يك حرف ديگر هم دارد (اُ) كه حرف زايد ناميده مي شود.
اما ثلاثي مجرد فعلي است كه اولين صيغه ماضي آن حرف زايد ندارد و فقط از سه حرف اصلي درست شده است : مانند : ضَحِكَ  

معرفي باب تفعيل

اولين صيغه ماضي : فَعّلَ (علّمَ)
اولين صيغه مضارع : يُفَعّلُ (يُعلّم)ُ
مصدر : تفعيل (تعليم)  

 معرفي باب مفاعلة

اولين صيغه ماضي : فاعَلَ (جاهَد)َ
اولين صيغه مضارع : يُفاعِلُ (يُجاهِد)ُ
مصدر : مُفاعلة ، فعال (مُجاهدَة ، جهاد)
مصدر فعلهاي ثلاثي مزيد وزن معيني دارند به عبارتديگر قياسي هستند. اما مصدر فعلهاي ثلاثي مجرد وزن معيني ندارند و به عبارت ديگر سماعي هستند.  

 

 

قواعد درس سوم
معرفي باب تفعُّل : تفاعُل ، افتعال ، انفعال ، استفعال

اولين صيغه ماضي

اولين صيغه مضارع

مصدر

حروف زائد

تَفَّعَلَ

يَتَفَعَّلُ

تَفَعُّلْ

ت - ع

تعلم

يتعلم

تعلم

ت - ل

تَفاعَلَ

يَتَفاعَلُ

تَفاعُل

ت - ا

تواضع

يتواضع

تواضع

ت - ا

افْتَعَلَ

يَفْتَعِلُ

افتعال

ا - ت

احترم

يحترم

احترام

ا - ت

انْفَعَلَ

يَنْفَعِلُ

انفعال

ا - ن

انجمد

ينجمد

انجماد

ا - ن

استَفْعَلَ

يَستَفْعِلُ

استفعال

ا - س - ت

استخرج

يستخرج

استخراج

ا - س - ت

 

براي ساختن فعل امر : ابتدا حرف مضارع (ت) را از سر فعل مضارع مخاطب بر مي داريم سپس در صورت نياز بر سر فعل همزه مي آوريم. آنگاه حركت همزه را مشخص مي كنيم و در پايان از آخر فعل نون يا ضمه را حذف مي كنيم (غير از صيغه جمع مؤنث)

تَتَعلّمُ --> تَعَلّمْ
تتواضَعُ --> تواضَعْ
تَحْتَرِمُ --> احْتَرَمْ
تَسْتَخْرِجُ --> اِسْتَخْرِجْ  

 

 

 

قواعد درس چهارم :
اسم ها به دو گروه تقسيم مي شوند:

1. مشتق
2. جامد
1 – مشتق اسمي است كه از كلمه ديگري گرفته شود مانند : كاتب ، مكتوب، مكتب و مكتبة كه از كَتَبَ گرفته شده اند.
2 – جامد اسمي است كه از كلمه ديگري گرفته نمي شود . مانند :‌قلم ، دفتر ، طلا ، سقف  

  انواع اسامي مشتق :

1. اسم فاعل           2. اسم مفعول                 3. اسم زمان
4. اسم مكان        5 – صفت مشبهه                6 – اسم مبالغه        7- اسم تفضيل
1 – اسم فاعل برانجام دهنده يا دارنده حالتي بودن دلالت مي كند و معادل آن در فارسي معمولاً صفت فاعلي يا اسم فاعل است.
اسم فاعل از ثلاثي مجرد بر وزن فاعل ساخته مي شود
مانند نَصَرَ --> ناصر
كَتَبَ --> كاتِب
اسم فاعل از فعل هاي مزيد به شكل زير ساخته مي شود.
مُب+ مضارع بدون ي + كسره ما قبل آخر مانند :
يُرشِدُ --> مُرشدِ
يَتَحوّلُ --> متحوّل
يَنْسجِمُ --> مُنسَجِمْ
يَسْتَخْدِمُ --> مُستَخْدِمْ
1 – اسم فاعل برانجام دهنده يا دارنده حالتي بودن دلالت مي كند و معادل آن در فارسي معمولاً صفت فاعلي يا اسم فاعل است.
اسم فاعل از ثلاثي مجرد بر وزن فاعل ساخته مي شود
مانند نَصَرَ --> ناصر                          كَتَبَ --> كاتِب
اسم فاعل از فعل هاي مزيد به شكل زير ساخته مي شود.
مُب+ مضارع بدون ي + كسره ما قبل آخر مانند :
يُرشِدُ --> مُرشدِ             يَتَحوّلُ --> متحوّل
يَنْسجِمُ --> مُنسَجِمْ               يَسْتَخْدِمُ --> مُستَخْدِمْ  

 

 

قواعد درس پنجم :
ساير انواع مشتق :

1. اسم فاعل
2. اسم مفعول (توضيح داده شد)
3 - اسم زمان : اسمي است كه بر زمان وقوع فعل دلالت مي كند.
4 – اسم مكان : اسمي است كه بر مكان وقوع فعل دلالت مي كند
اسم زمان و مكان هر دو بر يك وزن مي آيد. اسم مكان و اسم زمان بر وزن مَفْعَلْ و مَفْعِلْ مي آيد مانند :
اسم زمان : مَغْرِبْ ، مَشْرِقْ، مَبْدأ
اسم مكان : مَسْجِدْ، مَطْبَخْ ، مسْكَن
5 – صفت مشبهه : بر دارنده صفتي نسبتاً پايدار دلالت مي كند و مانند صفت مطلق يا ساده فارسي است. مهمترين وزن هاي صفت مشبهه عبارتند از :
فعيل : فَعِل ، فَعْل، فَعْلانِ
شريف، كَسَلِ ، صَعْب ، عطشان
6 – اسم مبالغه : بر زياد بودن يك صفت در انسان يا بسيار پرداختن بدان دلالت مي كند مهمترين وزنهاي اسم مبالغه عبارتند از :    فعّال، صيّار، غفّار                 فعّالة ، علّامة ، أمارة
7- اسم تفضيل : اسمي است كه نمايانگر كمتر يا زيادتر بودن صفتي در فردي يا شيئي نسبت به ديگري است . اسم تفضيل در زبان عربي معمولاً بر وزن اَفْعَلْ است. اين وزن در جمله هم براي مذكر و هم براي مؤنث بكار مي رود.
حسينٌٍ اكرمُ من رحيمٍ                مريمٌ اَكْرمُ مِنْ فاطمة
اما وزن فُعْلي فقط براي مؤنث بكار مي رود مانند :          حُسْني ، كُبْري، عُظْمي  

 ويژگيهاي فردي - نقش آن در جمله

بررسي ويژه گيهاي فردي هر كلمه بدون در نظر گرفتن موقعيت آن در جمله در زبان فارسي تجزيه نام دارد و در عربي التحليل الصرّفي
بررسي نقش هر كلمه با توجه به موقعيت آن در جمله در زبان فارسي تركيب نام دارد و در عربي الاعراب سپس بنابراين بايد براي هر كدام از اقسام كلمه در الاعراب و التحليل الصرفي موارد زير را بايد تشخيص دهيم.
اسم : مفرد يا مثني يا جمع ( عدد) – مذكر يا مؤنث جنس – مشتق يا جامد – و نقش اعراب آن در جمله (فاعل، مفعول ، مبتدا….)
فعل : ماضي يا مضارع يا امر، صيغه (غائب ، مخاطب، متكلم ) مجرد يا مزيد …….نقش آن در جمله و اشاره به فاعل آن
حرف : نوع آن و ….  

تجزيه و تركيب به ما كمك مي كند كه :

1.      هر يك از كلمات را درست بشناسيم
2. موقعيت هر كلمه را در جمله تشخيص دهيم
3. مفهوم جمله را درست درك كنيم  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

قواعد درس ششم :

 

 

 

 

ضمير كلمه اي است كه به جاي اسم مي نشيند و از تكرار آن جلوگيري مي كند مانند :
(دوستم را ديدم و به او سلام كردم) و به مربي مانند (رأيتُ صديقي سلّمتُ عليه) ضمير دو نوع است:
1. منفصل             . متصل
1 – ضمير منفصل : ضميري است كه به صورت مستقل در جمله بكار مي رود و به كلمه ديگري تكيه نمي كند مانند :‌هو تلميذٌ
2 – ضمير متصل : ضميري است كه در جمله همراه كلمه ديگري مي آيد و به آن تكيه مي كند مانند : هذا كتابُهُ و ذلك دفترُه

 

 

 

منفصل

متصل

نوع اول

نوع دوم

همراه اسم

فقط همراه فعل

وفعل و حرف

همراه ماضي

همراه مضارع

همراه امر

هو

اياهُ

هُ

كتب

يكتب

-

هما

-

هما

كتبا

يكتبان

-

هم

-

هم

كتبوا

يكتبون

-

هي

-

ها

كتبتْ

تكتب

-

هما

-

هما

كتبتَا

تكتبان

-

هن

-

هنَّ

كتبنَ

يكتبن

-

انتَ

اياكَ

كَ

كتبتَ

تكتب

اُكتب

انتما

-

كما

كتبتما

تكتبان

اُكتبا

انتم

اياكم

كم

كتبتم

تكتبون

اُكتبوا

انتِ

-

كِ

كتبتِ

تكتبين

اُكتبي

انتما

-

كما

كتبتما

تكتبان

اُكتبا

انتن

-

كن

كتبتنَّ

تكتبن

اُكتبنَ

انا

اياي

ي

كتبتُ

اكتبُ

-

نحن

-

نا

كتبنا

نكتبُ

-

 

 

 

 

 

در اين صيغه ها ضمير مستتر است يعني پنهان است و خود را نشان نمي دهد
در صيغه اول ماضي و مضارع ضمير (هُوَ) مستتر است
در صيغه چهارم ماضي و مضارع (هي) مستتر است
در صيغه هفتم مضارع و امر ضمير (انتَ) مستتر است
در صيغه سيزدهم مضارع ضمير (أنا) مستتر است
در صيغه چهاردهم مضارع ضمير (نحنُ) مستتر است. (در اين صيغه حرف تْ ضمير نيست و فقط علامت مؤنث است)
توجه :‌هنگام اتصال فعل به ضمير (ي) حروف (ن) ميان آن دو آورده مي شود اسم اين (ن) نون وقايه است.
مانند : علّمَ + ي --> علّمني
اُنْصُرْ + ي --> اُنْصرُني
يَنْصُرُ + ي --> يَنْصُرُني
نون وقايه براي نگهداري حركت آخرفعل تغيير نكند  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

قواعد درس هفتم :

 

 

 

در زبان عربي كلماتي وجود دارند كه موجب ارتباط و اتصال ميان اجزاي جمله مي شوند.
مانند (الذي يجتهد فهو ينجُحُ) كسي كه تلاش مي كند موفق مي شود به چنين كلماتي كه از جنس اسم هم هستند موصول مي گويند.
موصول دو نوع است:
1. موصول خاص
2. موصول مشترك
1 – موصول خاص موصولي است كه براي مذكر و مؤنث همين طور براي مفرد و مثني و جمع صيغه هاي خاص دارد.
مثلاً : براي مفرد مذكر (الذي) به معني ( كه ، كسي كه ، چيزي كه )
براي مفرد مؤنث (التي) به معني (كه ، كسي كه ، چيزي كه )
براي جمع مذكر ( الذي) به معني ( كه ، كساني كه )
براي جمع مؤنث ( اللاتي) به معني (كه ، كساني كه )
موصول در عربي بر حسب ما قبل خود تغيير مي كند مانند :
الطّالبُ الذي يجتهد يَنْجَحُ
الطالبةُ التّي تتْجهدُ تنْجَحُ
الطّلابُ الذين يجتهدون ينجحون
الطالباتُ اللاتي يجْتهدون ينْجَحْنَ
2 – موصول مشترك : موصولي است كه براي مذكر و مؤنث و براي مفرد و مثني جمع يكسان بكار مي رود.
مانند (مَنْ)به معني (كسي كه ، كساني كه ) و (ما) به معني (چيزي كه چيزهايي كه ، آنچه)  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

قواعد درس هشتم :

 

 

در جهان كلمات گاهي به كلماتي برمي خوريم كه در شرايط مختلف، تغيراتي در چهره ي ظاهري آنها پديد مي آيد، در كلمات معيار تغيير، حرف آخر آنهاست. برخي كلمات در زبان عربي با تغيير موقعيت در جمله در جمله حركت حرف آخرشان تغيير مي كند و تعدادي نيز در همه ي موقعيت ها حركت حرف آخر شان ثابت مي ماند.
به كلماتي كه حركت حرف آخر آنها با تغيير موقعيت تغيير مي كند «معرب» مي گويند.
به كلماتي كه حرف آخر آن ها در هر موقعيت ثابت بماند «مبني» مي گويند.
(مانند هذا) : جاءَ هذا
رَأَيْتُ هذا
سَلّمتُ علي هذا
اما كلمات معرب بر اساس حركت حرف آخر آنها به چهار گروه تقسيم مي شوند . حركت حرف آخر كلمات معرب ، اعراب ناميده مي شود.
1. مرفوع : كلمه اي است كه اعراب آن رفع يعني (
-ٌ و –ُ) باشد. جاءَ الطّالبٌ .
2. منصوب : كلمه اي است كه اعراب آن نصب يعني (
-ً يا –َ ) باشد . رَأَيتَ طالباً
3. مجرور : كلمه اي است كه اعراب آن جر يعني (
-ٍ يا –ِ ) باشد. سلّمْتُ علي طالبٍ
4. مجزوم : كلمه اي است كه اعراب آن جزم يعني (-ْ) باشد. لا تكْتُبْ  

 

 

گروههاي كلمات مبني :

 

 

1. مبني بر ضم : كلمه اي است كه حركت حرف آخر آن هميشه و بصورت ثابت –ُ باشد.
مانند : نحنُ – مُنْذُ - كَتَبوا
2. مبني بر فتح : كلمه اي است كه حركت حرف آخر آن هميشه و بصورت ثابت –َ باشد.
مانند هُوَ – كَتَبَ
3 – مبني بر كسر : كلمه اي است كه حركت حرف آخر آن هميشه و بصورت ثابت
–ِ باشد.
مانند :‌اَنْتِ
4 – مبني بر سكون : كلمه اي است كه حركت حرف اخر آن هميشه و بصورت ثابت –ْ باشد.
مانند مَنْ ، اُكْتُبْ
كلماتي مانند : لا ، الي ، عَلي كه حرف آخرشان الف است نيز مبني بر سكون هستند.
و كلماتي مانند : في ، الذي، اللاتي كه حرف آخرشان ي ساكن است نيز مبني بر سكون هستند  

 

 

كلمات معرب و مبني :

 

 

كلمه : حرف – فعل – اسم
حرف : همه حروف مبني اند
فعل: ماضي و امر مبني هستند
فعل مضارع معرب است
اسم : ضميرها ، اسم هاي اشاره ، اسمهاي موصول ، اسمهاي استفهام مبني هستند.
اسم : بقيه ي اسم ها معرب هستند (غير از اسم هايي كه در خط بالا نام برده شده اند)  

 

 

 

 

 

 

 

 

قواعد درس نهم :

 

جمله دو نوع است : جمله اسميه ، جمله فعليه
جمله فعليه : جمله اي است كه غالباً با فعل شروع مي شود جمله فعليه دو ركن دارد.
الف : فعل
ب: فاعل
فعل : به انجام دادن كاري يا داشتن حالتي در زمان معين دلالت مي كند فاعل همان انجام دهنده كار (فعل) است.
فاعل : در عربي حتماً بايد بعد از فعل بيايد و اگر قبل از فعلي بيايد ديگر فاعل ناميده نمي شود و نام ديگري دارد كه فاعل هميشه رفع مي گيرد و به عبارت ديگر فاعل هميشه دو نوع است و علامت رفع غالباً ( -ٌ يا –ُ ) است.
فعل از جهت ( مذكر و مؤنث) با فاعل خود مطابقت مي كند.
فعل از جهت (مذكر و مؤنث) با فاعل خود مطابقت مي كند.
هر گاه فعل در آغاز جمله بيايدف به آن جمله ي فعليه مي گوئيم.
در صيغه هاي غايب هر گاه فاعل به صورت اسم ظاهر بيايد، فعل به صورت مفرد مي آيد.
هر گاه فاعل به صورت اسم ظاهر نيامده باشد، فعل همراه ضميري مي آيد كه همان ضمير فاعل است
در صيغه هاي مخاطب و متكلم همانند همه زبانها – فاعل به صورت ضمير مي آيد.
مانند : اكتُبُ (انا) – تَكْتبون َ ( و) تكتبين (ي )
به فعل هايي كه معناي آنها با فاعل كامل مي شود، لازم مي گوئيم.
به فعل هايي كه علاوه بر فاعل ، به مفعول نيز نياز داشته باشد متعدي مي گوييم.
مفعول از دو راه تشخيص مي دهيم؟
1. تشخيص از راه معنا
2. تشخيص از راه علامت
قدم نخست براي تشخيص مفعول به همچون ساير نقش ما ، مهم معناي عبارت است. در زبان عربي مفعول به نيز داراي علامتي است كه به وسيله آن مي توان مطمئن شد كه تشخيص ما صحيح بوده و كلمه مورد نظر مفعول به است.
علامت اختصاصي مفعول به معمولاً فتحه ( -َ -ً ) است يعني مفعول به پيوسته منصوب مي باشد.مفعول به معمولاً بعد از فاعل مي آيد.
ضمير منفصل منصوب ( ايّاك و ...) ونيز ضمايز متصل به هر سه قسم كلمه‌، با فعل بيايندف غالباً مفعول به هستند  

 

 جار و مجرور :

 

به حروفي از قبيل مِنْ (از) في (در) الي (به سوي) لي(براي ) علي (بر روي) بِ (با) كَ (مانند) عن (از) حروف جر ، به اسم پس از آنها مجرور و به هر دو جار و مجرور مي گوئيم.
حروف جز تنها قبل از اسم مي آيند.  

 

 

 

قواعد درس دهم :

 

جمله اسميه : جمله اي است كه غالباً با اسم شروع مي شود و دو ركن دارد
مبتدا، خبر
1. مبتدا : اسمي كه غالباً در ابتداي جمله مي آيد و درباره آن خبر مي دهيم مانند (المؤمن) در جمله (المؤمن صبورُ)
2. خبر : كلمه يا كلماتي است كه غالباً بعد از مبتدا مي آياد و درباره مبتدا خبرمي دهد و معني جمله را كامل مي كند. مانند : (صبور) در جمله المؤمن صبورٌ اعراب مبتدا و خبر هردو رفع است و به عبارت ديگر مبتدا و خبر مرفوع هستند و علامت رفع آنها غالباً (
-ٌ يا –ُ ) است.
خبر معمولاً از لحاظ مذكر و مؤنث از مبتدا تبعيت مي كند.
جاءَ الطالبُ : فعل و فاعل
الطالبُ جاء : مبتدا و خبر

براي يافتن خبر پي بردن به مفهوم عبارت راهگشاست. ترجمه و معناي جمله خبر را مشخص مي كند.

خبر غالباً به يكي از سه صورت زير مي آيد :
1. مفرد (مؤمن صبورٌ)
2. جمله فعليه (المسلمُ يَصْدقُ)
3. جار و مجرور(النجاةُ في الصّدق)

اعراب كلمات مبني ( ضماير، اشاره ، ....) محلي است.
اعراب جمله و شبه جمله نيز محلي است.
بنابراين در مبتدا و خبر، ضماير و اسم هاي اشاره و جمله ها و شبه جمله ها محلاً مرفوع مي باشند.
محلي يا محلاً : يعني كلمه مورد نظر در محلي قرار گرفته كه اعراب خاصي را مي طلبد اما از گرفتن آن ناتوان است.
مثلاً وقتي مي گوئيم : هذا در جمله هذا كتابٌ
محلاً مرفوع است يعني اين كلمه در محلي و موقعيتي واقع شده كه بايد مرفوع مي شد اما از گرفتن اعراب رفع ناتوان است.  

[ شنبه 1390/02/10 ] [ 8:5 ] [ عباس اکرمی ]

فهم سؤالات كنكور

1- ايُ منتخب = كدام گزينه                       2- ايُ مختار = كدام گزينه

3- جاء = أمده است                               ۴- كان = بوده

5- مناسبٌ = مناسب است                        6- تُناسبُ = مناسب است

7- يكون = مي باشد                              8- يَتَضمن = شامل مي شود- دربردار

9- ماجاء = نيامده است                         10- ماكان= نبوده

11- لايناسب= مناسب نيست                   12- لايكون = نيست‘ نمى باشد

13- ليس= نيست                               14- لااعلال فيه = هيچ اعلالى ندارد

15- دون اعلال = بدون اعلال               16- لم يستعمل = به كارنرفته است

17- لايتضمن = شامل نمى شود‘دربرندارد  18- لم يحذف = حذف نشده است

۱۹-عیِّن  = مشخص کن                       20- عن = درباره

21- ماهو= چيست؟(كدام)                     22- ماهي =چيست(كدام)

23- جمع التكسير=جمع مكسر                24- فعل ماضِ= فعل ماضى

25- متعدِ= فعل متعدى                        26- الاعراب= تركيب(نقش كلمات)

27- الاعراب = رفع- نصب- جر-جزم      28- صياغة= ساختن

29- تشكيل = حركت گذارى                 30- شكل= حركت گذارى

31- الترجمة الدقيقة= ترجمه به فارسى     32- التعريب الدقيق= فارسى به عربي

33- مالا ينصرف=غيرمنصرف             34- الممنوع من الصرف=غيرمنصرف

35- تنوين ناپذير= غيرمنصرف             36- لاالنافية للجنس = لانفي جنس

37- لفعل واحد= براى يك فعل              38- له مفعولان= دومفعولى

39- نعت= صفت                            40- مضارعان مجزومان= دوفعل مضارع مجزوم

41- منعوت= موصوف                      42- مزيدبحرفٍ واحد= ثلاثى مزيد يك حرفى

43- مزيدبحرفين= ثلاثي مزيددوحرفى     44- مزيد بثلاثة حروفٍ= ثلاثى مزيدسه حرفى

45- كم نوعاَ= چندنوع                       46- كَمْ= چندتا‘چقدر.

47- المبني للمجهول= فعل مجهول‘ جمله مجهول(ربطى به مبني ومعرب ندارد)

48- المبني للمعلوم= فعل معلوم‘ جمله معلوم ( ربطى به مبني ومعرب ندارد)

49- صياغة جملة مفيدة= ترتيب صحيح جمله( جمله فعليه واسميه وشرطيه وتعجبيه وندا)

50- ماهوالصحيح في تشكيل العبارة = كدام گزينه از نظرحركت گذارى صحيح است

51- كم اسم فاعل في هذه العبارة= چنداسم فاعل دراين جمله وجوددارد

52- كم فاعلا في هذه العبارة= چندفاعل دراين جمله وجوددارد

٭به تعداد فعلهاى معلوم فاعل داريم.

53- ميزالخطافي استعمال لام الامر= دركاربردلام امركدام گزينه غلط است

٭كاربرد لـِ امر باصيغه هاى مخاطب غلط است.

54- في اي عبارة جاء كلمة"   "  مفعول فيه= دركدام گزينه كلمه"   " مفعول فيه است

٭اگربرظرف زمان يامكان دلالت كند مفعول فيه است.

55- اسلوب هاي جمله:

الف- اسلوب تمييز= اسم جامد نكره منصوب

×في اي عبارة جاء كلمة"    " تمييزاَ= دركدام گزينه كلمه"  " تمييزاست

٭اگرجامدونكره ومنصوب باشدورفع ابهام كند تمييزاست.

ب- اسلوب حال= اسم مشتق نكره منصوب- جمله حاليه

ج- اسلوب شرط= ادات شرط+فعل شرط+ جواب شرط

د- اسلوب ندا= حرف ندا+ منادى

ه- اسلوب استثناء= ادات استثناء+ مستثنى

56- درك مطلب:

الف- ميزالجواب الصحيح لهذاالسؤال = كدام گزينه درجواب اين سؤال صحيح است

ب- ميزالجواب الخطااهذاالسؤال= كدام گزينه درجواب اين سؤال نادرست است

٭جوابها براساس كلمه سؤالى بصورت زيراست:

هل ‘ا(ايا):گزينه براساس مثبت يا منفي بودن بانعم يالا شروع مي شود.

لِمَ         لِِم (چرا- براى چه): گزينه بالـِ يا لِانّ شروع مي شود.يا گزينه داراى مفعول له.

لماذا:مانندلِمَ.

اين(كجا):گزينه درست داراى قيدمكان است.

متى(چه وقت): گزينه درست داراى قيد زمان است.

مَنْ( چه كسى؟)

ما(چه چيزى)

كيف(چطور- چگونه؟):گزينه داراى قيدحالت( حال مفرد) ياجمله حاليه درست است

 

ج- ماهوالاستفهام المناسب لهذه العبارة= سؤال مناسب براي اين عبارت كدام است

٭جواب درست؛ براساس موارد موجود درقسمت الف وب شماره 56 است.

57- ماهواصل التمييز= اصل تمييزچه بوده است.

58- كم نايب الفاعل في هذه الجملة= چند نايب فاعل دراين جمله وجوددارد؟

- به تعدادفعلهاي مجهول نايب فاعل داريم.

59- عين مافيه تاكيد على وقوع الفعل= دركدام جمله مفعول مطلق تاكيدى است.

60- عين المستثنى منه محذوفا  = دركدام جمله مستثنى منه حذف شده است.

61- عين الاصح والادق= صحيحترين ودقيق ترين جواب كدام است.

62- عين العبارة التي ليس فيهاابهام= كدام جمله ابهام ندارد.

٭جواب درست گزينه اي است كه نيازبه تميييزندارد.

63- عين الصحيح للفراغ لرفع الابهام = كدام گزينه براي رفع ابهام مناسب است.

٭ جواب درست گزينه اي است كه جامدنكره ومنصوب باشد.

 

64      - عين الاصح والادق في الجواب للترجمة اوالتعريب اوالمفهوم= صحيح ترين و دقيق

ترين جواب درزمينه ترجمه به فارسي يا ترجمه به عربي يا مفهوم كدام است.

65-        اقرا النص التالي ثم اجب عن الاسيله بمايناسب النص= متن رابه دقت بخوان سپس

مناسب بامتن به سؤالات جواب بده(درک مطلب).

66- عين < ما> الجازمة= دركدام جمله ماشرطيه هست.

67- عين مايحتاج الى التمييز= كدام جمله به تمييزنيازدارد.

68- عين الصحيح ( في العلامات الفرعية للاعراب)= دركدام جمله اعراب فرعي

بصورت صحيح بكاررفته است.

69- الف - عين العبارة التي تعين مكان وقوع الفعل= كدام جمله داراى ظرف مكان است.

ب-   عین العبارة التی تُعین زمان وقوع الفعل= "    "       "       "     زمان "    .

70- عين الخطا وفق اسلوب النداء = براساس انواع منادى جمله نادرست كدام است.

71- عين الصحيح في تعيين نوع الخبر= كدام جواب از جهت نوع خبردرست است.

72- عين ماليس فيه الجملة الوصفية= دركدام گزينه جمله وصفيه نيست.

73- عين الخطا في تبديل الحال المفردة الى الجملة= درتبديل حال مفرد به جمله حاليه كدام

گزينه نادرست است.

74- عين الاستثناء غيرالمفرغ = كدام جمله داراي مستثنى مفرغ نيست.

75- عين الصحيح في الصفة والاضافة = باتوجه به صفت ومضاف كدام جمله درست

است.

76- عین العبارة التی لیس فیهاالمضارع منصوبا= کدام جمله فعل مضارع منصوب ندارد.

ويژه انسانى:

1-   عين < حّتى > الناصبة= دركدام گزينه < حتى > حرف نصب است.

2-    عين الجملة التي تُخبرعن موضوع تحقق كاملا = دركدام جمله فعل بطوركامل تحقق يافته است.

3-    عين < كُل> المؤكدة= دركدام جمله كلمه < كل> مؤكد( تاكيد معنوي ) است= میّزکُلّ للتاکید.

4-   عين ماليس فيه من التوابع= دركدام جمله توابع نيست.

5-   عين الصحيح في نوع التشبيه = باتوجه به انواع تشبيه كدام گزينه درست است.

6-   عين مافيه المحسنات المعنوية( في البديع)= دركدام جمله محسنات معنوی هست.

7-   عين الحال يبين حالة الفاعل = درکدام گزینه صاحب حال فاعل است=عین مایبین هیئة الفاعل.

8-    عین العبارة التی فیها الحصر = درکدام گزینه حصروجوددارد.

9-    عین التشبیه غیر البلیغ= درکدام گزینه شبیه بلیغ نیست.

10- عین مالیس فیه الطباق = درکدام گزینه طباق وجودندارد.

11- عین غیر المناسب للفراغ لایجاد اسلوب التعجب= برای ایجاداسلوب تعجب کدام گزینه نادرست است.

12- عین مافیه التوکید المعنوی= درکدام گزینه تاکیدمعنوی وجوددارد.

13- عین تمییزا اصله مفعول به= درکدام گزینه تمییز دراصل مفعول به بوده است.

14- ابدل الحال من الجملة الاسمیة الی الفعلیة= حال جمله اسمیه رابه فعلیه تبدیل کن.

15- عین الجملة التی لیس فیهامن المسائل البلاغیة التی درستها= موضوعات بلاغی که خواندی درکدام گزینه نیست.

16- عین الصحیح فی البناء للمجهول= مجهول کدام جمله درست است.
[ پنجشنبه 1390/02/08 ] [ 12:37 ] [ عباس اکرمی ]

بخش اول

1)   اَنا الغریقُ فما خَوْفی من الَبلل آب که از سرگذشت چه یک وجب ، چه صد وجب

2)   الغَمراتُ ثمَّ یَنْجَلینَ پایان شب سیه سفید است

3)   هذاالفرسُ و هذا المیدان این گوی و این میدان

4)   اَعْطِ القَوسَ بارِیها کار را باید به کاردان سپرد

5)   لا تَطَرحِ الدُّرّ اَمام الکَلْبِ قدر زر زرگر شناسد

6)   ما لا یُدرَک کلُّه لا یُترک کلُّه آب دریا را اگر نتوان کشید – هم به قدر تشنگی باید چشید

7)   لَیِّنُ الکلامِ قَیدُ القُلوب زبان خوش ، مار را از سوراخ بیرون می‌آورد

8)   الماضِی لا یُذکَرُ گذشته ها گذشته .

9)   یَحْسَبُ المَمْطورُ اَنّ کلّاً مُطِرَ کافر همه را به کیش خود پندارد

10)                      المَوتُ حَوضٌ مَوُرودٌ مرگ شتری است که در خانه همه می خوابد.

11)                      اِنّ الحبیبَ الی الاِخوانِ ذوالمال تاپول داری رفیقتم ، عاشق بند کیفتم

12)                      اَخْفَی من الماء تحتَ الرَّفهِ آب زیرکاه

13)                      لا یعرفُ الِهرَّ من البِرّ هرّ را از برّ تشخیص نمی‌دهد

14)                      واحدٌ کالَالف مشت نمونه خروار است

15)                      جادَت بِوَصلٍ حینَ لا ینفع الوَصلُ آمدی جانم به قربانت ، ولی حالا چرا؟

16)                      یداک اَوْکتا وفُوک نَفَخَ خودم کردم که لعنت بر خودم باد

17)                      یأکَلْنی سَبُعٌ ولا یأکلنُی کلبٌ همه را برق می‌گیرد ما را چراغ نفتی.

18)                      کالباِحث عن حَتْفهِ بظَلْفهِ تیشه به ریشه خود زدن  

19)                      لواِتّجرتَ بالأکفان ما ماتَ احدٌ. اگر  لب دریا بروی خشک می‌شود

20)                      ترکُ الجواب علی الجاهل جواب جواب ابلهان خاموشی است

21)                      اِنّ الجَبانَ حتفُهُ مِن فوقه آدم شجاع یک بار و ترسو هزار بار می‌میرد

22)                      اَجْرَدُ مِنْ صَلَعه مثل کف دست

23)                      هذا جَزاءُ مُجیر أُمّ عامِر (کفتار) مار در آستین پروردن است

24)                      اَحْقَدُ مِن جملٍ کینه‌ ای تر از شتر

25)                      لکُلّ ساقِطة لاقطة. دیوار موش دارد ، موش هم گوش داره

26)                      سِرْ و قمرٌ لک تا تنور داغ است نان را بچسبان

27)                      سِیلَ به و هو لایدری دنیا را آب ببرد او را خواب می برد.

28)                      شُعاعُ الشّمْس لا یُخْفَی و نورُالحَقّ لا یُطفَی آفتاب همیشه پشت ابر نمی‌ماند

29)                      مَنْ صَارَع الحقَّ صَرَعَه هر که با حق درافتد ور افتد.

30)                      مَصَائبُ قَومٍ عندَ قومٍ فَوائدُ یعنی مصیبتهای  مردمی برای مردمی دیگر سودها دارد.

31)                      ایّاکَ و اَن یَضرِبَ لسانُک عُنقکَ زبان سرخ ، سرِ سبز می‌دهد بر باد

32)                      ضِغْثٌ علی اِبّالة قوز بالای قوز

33)                      طَبیبٌ یُداوی النّاسَ و هو علیلٌ. کَلْ اگر طبیب بودی ، سر خود دوا نمودی .

34)                      یا طَبیبُ طِبَّ نَفْسَک تو که لالایی بلدی چرا خوابت نمی‌برد؟!

35)                      مَنْ طَلَبَ اَخاً بِلا  عَیبٍ بَقیَ بلا اَخ گل بی خار نباشد.

36)                      اِنّ الطّیورَ علی اَشکالها تَقَعُ کبوتر با کبوتر باز با باز     کند همجنس با همجنس پرواز

37)                      الاعمال بِخَواتِمها کار را که کرد ؟ آن که تمام کرد .

38)                      اَغنی الصَّباحُ عن المِصْباح یعنی : بامداد به چراغ نیاز ندارد.

[ پنجشنبه 1390/02/08 ] [ 12:17 ] [ عباس اکرمی ]


بخش دوم



1.    لک یَفُتْ مَن لَمْ یَمُتْ ماهی را هر موقع از آب بگیری تازه است

2.    الفائتُ لا یُستَدْرَکُ آب رفته به جوی نیاید

3.    کالقابِضِ علی الماء آب در هاون کوفتن  -    باد در قفس کردن

4.    مَقْتَلُ الرَجُل بین فَکّیْهِ زبان سرخ سر سبز می‌دهد بر باد .

5.    قُدّتْ سُیورُهُ مِنْ اَدِیمِکَ سر و ته یک کرباس‌اند

6.    یُقدِّمُ رِجْلاً و یُؤخّرُ أُخْری یک پا پس یک پا پیش می کشد.

7.    لَیسَ القَوادمُ کالخوافی خدا پنج انگشت را مثل هم نیافریده است.

8.    مِنَ القَلبِ الی القَلبِ دل به دل راه دارد

9.    اِقْلَع شَوْکک بِیَدک   کس نخارد پشت من جز ناخن انگشت من

10.                      لَوُقُلْتُ ثَمْره لَقال جَمْره اگر بگویم ماست سفید است می‌گوید سیاه است

11.                      القَولُ ینفذُ مالا تَنْفُذُ الِابَرُ با زبانش مار را از سوراخ بیرون می‌کشد

12.                      و بَعضُ القولِ یَذْهَبُ فی الرِّیاحِ حرف او و باد هوا یکی است

13.                      مِن کثَرهِ مَلّاحِیها غَرقتِ السَّفینهُ آشپز که دو تا شد آش یا شور می‌شود یا بی نمک

14.                      هَذا الکعکُ مِن ذاک العَجِینُ سر و ته یک کرباس‌اند

15.                      یَکفِیکَ مِمّا لا تَریَ ما قدْ تَرَی سالی که نکوست از بهارش پیداست -  به هر کجا که روی آسمان همین رنگ است

16.                      کلّْ کَلْبٍ ببابه نَبّاحٌ هر سگ به درخانه خویش است دلیر

17.                      لِبَس له جِلد النَّمِر برای او چاقویش را تیز کرد -  چنگ و دندان نشان دادن

18.                      مِثلُ النّعامهِ لاطَیرٌ و لاجَمَلٌ به شتر مرغ گفتند بپر گفت شترم ، گفتند بار ببر گفت :مرغم

19.                      کلّفتْنِی مُخَّ البَعُوضِ مرا پی نخود سیاه فرستاد

20.                      لَیِّنُ الکَلامِ قَیْدُ القُلوب به نرمی برآید ز سوراخ مار

21.                      عِنْدِ الاِمتحانِ یُکرَمُ المَرءُ اَوْ یُهان به کُشتی پدید آید از مرد ، مرد

22.                      اَلْمَرءُ تَوّاقٌ اِلَی مَا لَمْ یَنَلْ مرغ همسایه غاز می‌نماید

23.                      المَرْءُ بَخلیلهِ بگو با که‌ای ، تا بگویم که‌ای -  تو اول بگو با کیان زیستی پس آنکه                 بگویم که کیستی؟

24.                      مَنْ یَمْشِ یَرْضَ بِما رَکِبَ کاچی به از هیچی.

25.                      لایملکُ شروَی نَقِیر توی هفت آسمان یک ستاره هم ندارد

26.                      مالٌ تَجْلِبهُ الرِّیاحُ تَأَخذهُ الزَّوابعُ باد ‌آورده را باد می‌برد

27.                      یا مَاءُ لو  بِغَیْرک غَصِصْتُ هرچه بگندد نمکش می‌زنند

28.                      لا یُنْبِتُ البَقلَه اِلاّ الَمْقلَه گرگ زاده عاقبت گرگ شود

29.                      نَبْحُ الکِلابِ لا یَضُرُّ بِالسَّحابِ به حرف گربه سیاه باران نمی‌بارد

30.                      ناجِزاً بِناجزٍ (نقد معامله می‌کنم) امروز نقد فردا نسیه

31.                      مَن نَجَا بِرأسِهِ فقد رَبِحَ خَرِ ما از کُرّگی دم نداشت

32.                      مَنْ نَهَشَتْهُ الحَیّهُ حَذِرَ الرَّسَنَ مار گزیده از ریسمان سیاه و سفید می‌ترسد

33.                      هل یَنْهَضُ البازی بلاجَناح یک دست ، صدا ندارد

34.                      لا نَاقَتی فی هذا و لا جَمَلی نه سر پیاز است نه ته پیاز

35.                      ما اَهْوَنَ الحربَ علی النَظّاره بیرون گود نشسته و می‌گوید لنگش کن

36.                      الهَوَی مِنَ النَوَی دوری و دوستی

37.                      اِنّ الهَوَی شریکُ العَمَی عشق کور است

38.                      الوَحْدهُ خَیرٌ مِن جَلیسِ السُّوء هست تنهایی به از یاران بد

39.                      حتّی یَرِدَ الضَّبُّ . یعنی :تا بزمجّه به آبشخور بیاید وقت گل نی 

40.                      وَعدُ الکریمِ دَیْنٌ چو عهدی با کسی کردی به جا آر که ایمان است عهد از خویش مگذار

41.                      موَاعِیدُ عُرْقُوب (اسم مردی بدقول) وعده سرخرمن دادن

42.                      مَن اِتّکل علی زادِ غَیرهِ طالَ جَوعُه یعنی :هرکه به امید توشه همسایه نشست ، گرسنگی اش به درازا می کشد.   - کس نخارد پشت من جز ناخن انگشت من

43.                      ویَلٌ لِلحَسُود مِن حَسَدِهِ حسود هرگز نیاسود

44.                      ویلٌ اهَونُ مِن وَیلَیْنِ جای شکرش باقی است

45.                      یَومٌ لَنا و یومٌ علینا چنین است رسم سرای درشت

                                                             i.      گهی پشت بر زین وگهی زین به پشت

46.                      الیومَ خمرٌ و غداً اَمْرٌ چو فردا شود فکر فردا کنیم

47.                      ما یوَمُ حَلِیمهَ بِسِرّ شتر سواری و دولا دولا

[ پنجشنبه 1390/02/08 ] [ 12:16 ] [ عباس اکرمی ]

بخش سوم



1)   اِنّ معَ الیومِ غداً . فردایی هم هست.

2)   غَداؤهُ مرهونٌ بَعَشائهِ هشتش گروی نه است.

3)   کمُستَبُضِع التَّمرِ الی الهَجَر زیره به کرمان می‌برد ، چغندر به هرات

4)   اَسْمَعُ جَعجعهً و لاأرَی طَحَناً حرف می‌شنوم و عمل نمی‌بینم.

5)   ما اَشْبهَ اللّیلة بالبارحة به هر کجا که روی آسمان همین رنگ است

6)   الشّاةُ الَمذبوحة لاتألم السَّلخَ . مرده از نیشتر مترسانش.

7)   لابدَّ دُونَ الشَّهْدِ من اِبَرِ النَّخلِ هر که را طاووس خواهد جور هندوستان کشد

8)   الشّیبُ کُلّه عیبٌ . یا  شایب و  عایب . پیری و هزار عیب.

9)   اِسْمَع و لا تُصدِّقْ بشنو و باور مکن.

10)                      ضَیفُ العِشاء ما لَـهُ العَشاء مهمان دیروقت ، خرجش با خودش است.

11)                      الطَّریفُ خفیفٌ و التّلیدُ بلیدٌ نو که آید به بازار کهنه شود دل آزار

12)                      طَرْفُ الفَتی یُخبرُ عن جَنانه رنگ رخساره خبر می دهد از سرّ درون

13)                      خَفِّفْ طعامَک تأمَنْ سَقامَک . کم بخور ، همیشه بخور.

14)                      مَواعِیدُ عُرقُوبٍ . وعده سرِ خرمن می دهد.

15)                      صاحَتْ عَصافیرُ بطنی. روده بزرگ روده کوچک را خورد .

16)                      غُبار العمل خَیرٌ مِنْ زَعفران العُطلة . دو صد گفته چون  نیم کردار نیست.

17)                      الأعمی یَخْرأ فَوق السَّطح وَ یحسَبُ اَنّ النّاس لا یَـرَوْنَــه مثل کبک سرش را زیر برف می کند.

18)                      العُنْقُود العَالی حُصْرُمُ. دستش به انگور نمی رسد می گوید : ترش است.

19)                      إنَّ لِلحیطان آذاناً. دیوار موش دارد موش هم گوش دارد.

20)                      قد جَعَلَ اِحدَی اُذنَیهِ بُستاناً و الأُخری مَیداناً یک گوشش در است ، یک گوشش دروازه

21)                      اِسْتَوَتْ بهِ الاَرضُ هفت کفن پوسانده است.

22)                      اَکَلْتُم تَـمْری و عَصیْتُم أمــری. نمک خوردی و نمکدان شکستی.

23)                      ذَهَب أمسُ بِما فیه . گذشت آنچه گذشت

24)                      کُلُّ اِناء بالّذی  فیه یَنْضَحُ از کوزه همان برون تراود که در اوست

25)                      بَطنٌ جائعٌ و وجهٌ مَدهُون پز عالی ، جیب خالی.

26)                      بعضُ الشیء اَفْضَلُ مِن لاشیء کاچی به از هیچی

27)                      بَاکِرْ تَسعَدْ.    سحر خیز باش تا کامروا شوی.

28)                      بَلغَ السِّکّینُ العَظْم . کارد به استخوان رسید.

29)                      بَیضَهُ الیومِ خَیرٌ من دَجاجه الغَدِ سیلی نقد به از حلوای نسیه

30)                      ما کلُّ بَیضاءَ شَحْمَهٌ هر گردی ، گردو نیست

31)                      تِلکَ بتلکَ یا عَمْروُ این به آن در

32)                      کما تَدِینُ تُدانُ از مکافات عمل غافل مشو.

33)                      کالمَربُوط و الَمْرعَی خَصیبٌ. دست ما کوتاه و خرما بر نخیل

34)                      رَجَعَ بخُفَّی حُنَین. دست از پا درازتر برگشت.

35)                      کالمُستَجِیر منَ الرَّمضاء الی النّار از چاله درآمد به چاه افتاد.

36)                      رُبَّ رَمْیةٍ مِن غَیر رامٍ گاه باشد که کودکی نادان   به خطا بر هدف زند تیری

37)                      تَجرِی الّریاحُ بِمالا تَشْتَهِی السُّفنُ خدا کشتی آنجا که خواهد بَرَد                  اگر ناخدا جامه بر تن دَرَد

38)                      الرّائدُ لایکذِبُ اَهَلهُ کارد ، دسته خودش را نمی‌بُــرد

39)                      عَلی مَن تَقرأ مَزامیرَک؟ یا داوود . یاسین به گوش خر خواندن

40)                      زُرْ غِبّاً تَزْدَدْ حُبّاً.   اگر خواهی عزیز شوی    یا بمیری یا دور شوی

41)                      سَبَقَ السَّیفُ العَذْلَ. دیگر کار از کار گذشته است.

42)                      سحابهُ صَیفٍ عَن قلیلِ تَقَشَّعُ . این نیز بگذرد.

43)                      ابنُ الِاسْکافِ حَفیان و  ابنُ الحائکِ عُریان. کوزه‌گر از کوزه شکسته آب می‌‌خورد.

44)                      اَضیقُ مِن سُمّ الخِیاطِ مثل سوراخ سوزن

45)                      تحتَ البَرّاق سمُّ ناقِعٌ . مار خوش خط و خال

46)                      الأعوَرُ فی بلادِ العِمیانِ مَلِکٌ. به شهر کوران ، یک چشم ، سلطان است.

47)                      لیسَ الخبرُ کَالمُعایَنة. شنیدن کی بود مانند دیدن

48)                      اِیّاک اَعْنِی و اسْمَعی یا جَارَتی در! به تو می‌گویم    دیوار! تو بشنو

49)                      رُدَّ الحجَر مِنْ حیثُ أتاک کلوخ انداز را پاداش سنگ است

50)                      الحدیدَ بالحدید یُفلِحُ آهن را به آهن توان کوفت

51)                      منْ طَلَب الحَسناءَ یُعطِی مَهَرها هر کرا طاووس باید ، جور هندوستان کشد

52)                      الحقیقة مُــرٌّ. حرف حق ،‌تلخ است .

53)                      جاءَ بِقَرنَی حِمارٍ دروغ شاخدار

54)                      ربّما اراد الصَّدیِقُ الاحمقُ نَفَعَک فَضَرَّک دوستی خاله خرسه

55)                      دَوامُ الحالِ من المحال همیشه در به یک پاشنه نمی‌گردد

56)                      خَرقاءُ عیّابه. آبکش به آفتابه می‌گوید دو سوراخ داری.

57)                      اِخْتَلط الحابلُ بالنّابِل خر تو خر شد – شیر تو شیر شد.

58)                      الخَیرُ فِیما وَقَعَ هرچه پیش آید ، خوش آید.

59)                      یَدْرُجُ فی کُلّ وَکْرٍ. نخود هر آشی است.

60)                      اَلْقِ دَلْوَک فی الدِّلاء. سنگ مفت ، گنجشک مفت.


[ پنجشنبه 1390/02/08 ] [ 12:14 ] [ عباس اکرمی ]
بخش چهارم



1.     مَنْ طَلَبَ شیئاً وَ َجَدَّ وَجَدَ. (عاقبت جوینده یابنده بود.)

2.     مَنْ صارَعَ الحقّ صَرَعَــهُ . (هر که با حق در افتد ور افتد.)

3.     الیَـدُ الواحدةُ لا تُــصفّق . (یک دست صدا ندارد)

4.     وَهَبَ الأمیرُ ما لا یَـمْلِک . (از کیسه خلیفه می‌بخشد)

5.     لا یمدح العروسَ إلّا أهلُها (هیچ کس نمی‌گوید ماست من ترش است)

6.     مَنْ قَــرَعَ باباً و لَجّ وَلَجَ . (عاقبت جوینده یابنده است)

7.     من طلب العُلی سَهِرَ اللیالی . (گنج خواهی در طلب رنجی ببر.)

8.     لکلّ مقام مقال. (هر سخنی جایی و هر نکته مکانی دارد)

9.     الکلام یجرّ الکلام. (حرف حرف می کشد .)

10. باتَ یَشوی  القراح . (آه ندارد که با ناله سودا کند)

11. ماهکذا تورد یا سعد الإبل (این ره که تو می‌روی به ترکستان است)

12. کلّ رأس به صداع (هر سری دردی دارد)

13. من طلب أخاً بلا عیب بقی بلا أخ. (گل بی‌خار خداست)

14. من حَفَرَ بئراً لأخیه وََقَعَ فیها . (چاه مکن بهر کسی اول خودت دوم کسی)

15. تَسْمَع بالمُعیدی خیرٌ مِن أن تَراه. (آواز دهل شنیدن از دور خوش است)

16. لکلّ فرعون موسی . (دست بالای دست بسیار است)

17. ماحَکّ ظَهری مثلُ ظُفری . (کسی نخارد پشت من جز ناخن انگشت من)

18. کلم اللسان أنکی مِن کلم السنان (زخم زبان از زخم شمشیر بدتر است)

19. کالمُسْتَجیر من الرّمضاء بالنّار .(از چاله به چاه افتادن)

20. لا تؤخّر عمل الیوم إلی غدٍ . (کار امروز را به فردا میفکن)

21. لا یؤخذ المرء بذنب أخیه (کسی  به خاطر گناه برادرش مؤاخذه نمی شود.)

22. لکلّ جدید لذّة.       (نو که آمد به بازار کهنه شود دل آزار)

23. لا یُلدَغُ العاقلُ من جُحر مرّتین (آدم خردمند دوبار از یک سوراخ نیش نمی خورد.)

24. عند الشدائد تعرف الإخوان (دوست آن باشد که گیرد دست دوست در پریشان حالی و درماندگی)

25. غاب القطّ إلعب یا فار (گربه نیست پس ای موش بازی کن .هر کاری می خواهی بکن.)

26. فعل المرء یدلّ علی أصله (از کوزه همان برود تراود که در اوست)

27. فوق کلّ ذی علم علیم (دست بالای دست بسیار است)

28. أظهرُ من الشمس . (آشکارتر از خورشید است .)

29. قاب قوسین أو أدنی (کنایه از بسیار نزدیک بودن)

30. الصبر مفتاح الفرج (گر صبر کنی زغوره حلوا سازی)

31. الطیور علی أشکالها تقع (کبوتر با کبوتر باز با باز   کند همجنس با همجنس پرواز)

32. عاد بخُفَّی حنین ـ عاد صفر الیدین (دست خالی بازگشت ـ دست از پا درازتر برگشت)

33.   أین الثَـری و أین الثریّا ؟  (دانه فلفل سیاه و خال مهرویان سیاه هر دو جانسوزند ولی این کجا و آن کجا)

34. زاد الطّین بلّه (قوز بالا قوز شد.)

35. خیر الناس من ینفع الناس (بهترین مردم کسی است که به مردم نفعی برساند)

36. بیضة الیوم خیر من دجاجة الغَد. (سیلی نقد به ازحلوای نسیه)

37. بلغ السّکین العظم (کارد به استخوان رسید)

38. عصفور فی الید خیر من عشرة علی الشجرة. (سرکه نقد به زحلوای نسیه)

39. ربّ سکوت أبلغ من الکلام (چه بسا سکوتی که از سخن گفتن شیواتر است)

40. السکوت أخو الرّضا. (سکوت علامت رضاست)

41. رحم الله إمرئ عمل عملاً صالحاً فأتقنه (کار نیکو کردن از پر کردن است)

42. حبه حبه تصبح قبه (قطره قطره جمع گردد وانگهی دریا شود)

43. الحسود لا یسود (حسود هرگز نیاسود)

44. الحقّ مرّ .(راستی  تلخ است)

45. خیر الأمور أوسطها (اندازه نگهدار که اندازه نکوست  هم لایق دشمن است و هم لایق دوست.)

46. خیر البرّ عاجله (در کار خیر حاجت هیچ استخاره نیست)

47. خیر الکلام ما قلّ و دلّ (کم گوی و گزیده گوی چون دُرّ تا ز اندک تو جهان شود پر)

48. خالِفْ  تُـعْرَف (مخالفت کن تا  مشهور شوی .)

[ پنجشنبه 1390/02/08 ] [ 12:12 ] [ عباس اکرمی ]
گاهی در برخی از جملات ابهام و پیچیدگی وجود دارد که باعث می شود مخاطب مقصود جمله را به خوبی متوجه نشود، لذا کلمه یا عبارتی در ادامه می آید که آن ابهام و پیچیدگی را از کلام بر دارد و معنا و مفهوم عبارت واضح شود که در عربی به این کلمه «تمییز» گفته می شود که در فارسی نیز موجود است مانند: حسن از علی از نظر اخلاق بهتر است با آمدن کلمه ی «اخلاق» مفهوم عبارت واضح و روشن شد زیرا بهتر بودن حسن را در یک ویژگی مشخص نشان می دهد.

در عربی نیز با آمدن تمییز از جمله ابهام زدایی می شود که دارای چند شاخص است:

1) جامد است          2) نکره است      3) منصوب است     تمییز  هذا کأسٌ عسلاً

در مثال بالا «عسل» بیانگر محتوای درون کاسه است که با اندکی تأمل در می یابیم که هم جامد است و نکره و منصوب.


تمییز

تمییز مفرد ابهام را از یک کلمه بر می دارد که معمولاً آن کلمه وزن / مساحت / عدد / حجم یا پیمانه است یعنی با آمدن پس از موارد مذکور از آن ها رفع ابهام می کند که مثال هر یک به ترتیب ذکر خواهد شد:

وزن: هذا رطلٌ زیتاً (رطل واحد وزن است): این یک رطل روغن است.            

مساحت: هذا مترٌ أرضاً: این یک متر زمین است.

عدد (دو نوع است: صریح و کنایه که ما اکنون تمییز عدد صریح را بیان می کنیم و تمییز عدد کنایه در ادامه خواهد آمد):

هذا عشرون قلماً: این 20 مداد است.          

پیمانه: هذا کأسٌ قُمحاً: این یک کاسه گندم است.

همان طور که دیدید اگر تمییز در ادامه هر یک از وزن و مساحت و عدد و پیمانه نمی آمد، جمله واضح نبوده و مخاطب نمی توانست مفهوم روشنی از کلام در یابد.

 

نوع دیگر تمییز، تمییز نسبت است که ابهام را از جمله ی قبل از خودش بر می دارد امّا تفاوت آن با تمییز مفرد این است که تمییز نسبت پیش از آن نقش دیگری در جمله بوده و اکنون از آن نقش به تمییز منتقل شده است:

محمد أکثر منک علماً: محمد از نظر علم از تو بیشتر است که در فارسی روان می گوئیم: علم محمد از تو بیشتر است در واقع چنین می گوئیم: تمییز مفرد اصل ندارد یعنی نمی توان آن را تبدیل به چیز دیگری کرد ولی تمییز نسبت اصل دارد.


نکته:

روش تشخیص اصلِ تمییز نسبت:

اگر در جمله فعل نداشتیم تمییز ما در اصل مبتدا بوده که اکنون تبدیل به تمیز شده و اگر فعل داشتیم و فعل ما لازم بود، تمییز در اصل فاعل بوده و اگر فعل ما متعدی باشد تمییز در اصل مفعول بوده است.

تمییز


تمرین: انواع تمییز مفرد و تمییز نسبت را در عبارات زیر ببینید:

- لیس عندی قدرُ خردلةٍ ذهباً: تمییز مفرد (ذات) که چون بعد از «وزن» (قدر خردلة) آمده تمییز مفرد است.      

- أنت أعرق القوم نسباً: تمییز نسبت است  چون ابهام را از جمله بر داشته و در اصل مبتدا بوده است و اصل آن چنین است: نَسَبُک أعرق القوم: نسب تو اصیل ترین نسب هاست.

- زرعنا الحقل بُرّاً: تمییز نسبت است که در اصل مفعول به بوده زیرا فعل ما متعدی است و اصل آن چنین است:

زر عنا البَّر فی الحقل: در زمین گندم کاشتیم.

- ما فی السّماء مقدارُ راحة سحاباً: تمییز مفرد (ذات) که چون بعد از حجم (مقدار راحة) آمده تمییز مفرد است.


نکته:

- بعد از «اسم تفضیل» و کلماتی همچون «مَلَأ- إمتلأ- إزداد و کفی» و نیز «خیر و شرّ» حتماً تمییز می آید: کفی بالله شهیداً: در این عبارت با اینکه «شهیداً» مشتق است- و ما گفتیم که تمییز حتماً باید جامد باشد- امّا چون بعد از «کفی» آمده تمییز می باشد.

پیش از این بیان کردیم که تمییز مفرد که بعد از عدد می آید شامل عدد صریح و عدد کنایه است که عدد صریح را توضیح دادیم و امّا عدد کنایه:

تمییز عدد کنایه تمییزی است که پس از حرف «کم» می آید؛ «کم» در عربی  یا استفهامی است- در قالب سؤال مطرح می شود- و یا خبری است که هر یک ویژگیهای منحصر به فردی دارد.

«کم» استفهامی: کم کتاباً قرأتَه؟ (چند کتاب خواندی؟)

همان طور که مشاهده کردید تمییزی که پس از «کم» استفهامی واقع شودمفرد و منصوب است.

اما تمییز «کم» خبری مجرور به حرف جر «مین» می باشد: «کم من کتابٍ لی» (چه کتابی دارم!).

 

 اکنون برای آن که بیشتر به عمق مطلب پی ببریم به چند مثال اشاره می کنیم:

- کم شهراً أقمتَ بالمدینة؟ (چند ماه در شهر ماندی؟)

- کم من زائرٍ أتاکم. (چه زائری نزد شما آمد!)

- کم ثوباً اشتریت؟ (چند تا لباس خریدی؟)

- کم من یومٍ نزلتَ عند نا. (چه روزی پیش ما آمدی!)

 

پس برای تشخیص تمییز کم استفهامی از کم خبری به اعراب آن باید توجه کرد که چنانچه تمییز «مفرد و منصوب» بود، آن «کم»، کم استفهامی است و چنانچه با حرف «مِن» آمد و مجرور بودآن «کم»، کم خبری است.

 

نکته:

نکته ای که لازم به ذکر است و در تشخیص تمییز از حال می تواند مثمرثمر باشد این است که تمییز «جامد» است .


خوب است در اینجا به چند تست مطرح در کنکور اشاره کنیم:

1) در عبارت «بسبب المطر الشدید سَقَطَ الکوخ سقفاً» تمییز «سقفاً» منقول از کدام نقش است؟

تمییزالف) فاعل                                    ج) مبتدا

   ب) مفعول                                    د) مضاف الیه

 

2) جای خالی را با گزین? مناسب پر کنید: «النهر فاض....... و فجّرت الأرضُ......»

الف) بالحقلِ، بالإخضرار                                   ج) ماءُه، عیونُه

ب) و ماءاً، و عیوناً                                       تمییزد) ماءاً، عیناً

 

3) در کدام عبارت تمییز به کار رفته است؟

    الف) إنّ عذابها کان غراماً                                            ج) خُلِقَ الإنسان ضعیفاً

تمییزب) و الباقیات الصالحات خیرٌ عند ربّک ثواباً                  د) جاء الرّسول ماشیاً

 

4) در کدام گزینه تمییز نسبت به کار رفته است؟

الف) لا أملِکُ مثقالاً ذهباً                                   تمییزج) یفیض وجه الرّسول بشراً

ب) لیست عندی ذرَّةً حَسَداً                                  د) فی الکتاب خمس و تسعون صفحةً 

 

5) در کدام گزینه «تمییز کم خبری» به صورت صحیح به کار رفته است؟

تمییزالف) کم من تلمیذٍ عند الأستاذ                             ب) کم کتاباً فی المکتبة

   ج) کم درجاتٍ لکم عند الله                                    د) أحصی کلّ شی ءٍ عدداً 

 

6) در کدام گزینه تمییز منقول* وجود دارد؟

* (پیش از این گفتیم تمییز منقول تمییزی است که از نقش اصلی خود عدول کرده و با تغییر جمله تبدیل به تمییز شده است).

    الف) مثقال ذهباً خیر من رطلٍ نحاساً                         ب) رأیت البنت و هی تحمل جرّة ماءاً

تمییزج) انّ الله قد أحاط بکلّ شی ءٍ علماً                            د) زکاة الفطر نصف صاع برباً  

[ پنجشنبه 1390/02/08 ] [ 11:39 ] [ عباس اکرمی ]
استثناء همان طور که از نامش مشخص است، یعنی جدا کردن یک اسم از حکم کلّی موجود در عبارت؛

 این اسم می تواند با «إلّا، غیر و...» از حکم خارج  شود همچنان که در فارسی می گوئیم: همه آمدند به جز علی؛ در عربی نیز این حکم موجود است: جاوءوا إلّا علیّاً

اکنون باید دید جمله ای که در آن استثنا به کار رفته شامل چه ارکانی است:

مستثنی منه: مجموعه کلّی که یک موضوع یا اسم را از آن خارج می کنیم.

مستثنی: اسمی که از حکم کلی خارج می شود.

ادات استثناء: کلماتی که بوسیله ی آن ها حکم استثنا جاری می شود مانند: إلّا، غیر و...    

                  جاء التلامیذُ إلّا محمّداً

التلامیذُ: مستثنی منه

إلّا: ادات استثنا

محمّد: مستثنی

 

در عربی ادوات استثنا شش مورد هستند: «إلّا- غیر- سِوی- خَلا- عَدا- حاشا».

 

باید دقت کنیم که جملات استثنا همیشه در یک شکل و قالب به کار نمی روند بلکه با توجه به ویژگی های متفاوت مستثنی و مستثنی منه به سه نوع تقسیم می شوند:

1) استثنای متصل

2) استثنای منقطع

3) استثنای مفرّغ

 

1) استثنای متصل استثنایی است که در آن مستثنی منه و مسثنی هم جنس اند: «جاء التلامذةُ إلّا أخاک» در عبارت فوق «أخاک» (مستثنی) با «التلامذة» (مستثنی منه) هم جنس اند.

2) استثنای منقطع استثنایی است که در آن مستثنی منه و مستثنی از یک جنس نیستند: «جاء القومُ إلّا حمارَهُم» در مثال بالا «حمار» (مستثنی) از جنس «القوم» (مستثنی منه) نیست بلکه «حمار» حیوان است و افراد «قوم» انسان.

3) استثنای مفرّغ استثنایی است که در آن مستثنی حذف شده است: «ما جاء إلّا أخوک» که در عبارت فوق تنها مستثنی آمده و کلمه مستثنی منه که پیش از ادات استثنا می آید، حذف شده است.

نکته:

در استثنای مفرّغ معنای جمله ناقص است زیرا مستثنی منه در آن محذوف است و با آمدن مستثنی معنای عبارت کامل می شود.

و امّا اعراب هر یک از آنان:

در استثنای متصل چنانچه جمله موجب باشد (یعنی جمله مثبت باشد) استثناء مستثنی منصوب است مانند:

«قام الأطفالُ إلّا واحداً» استثناء در این عبارت، فعل ما مثبت است لذا مستثنی منصوب است.

 

در استثنای منقطع، در هر شرایطی (جمله مثبت باشد یا منفی)، مستثنی منصوب است مانند:

«احترقت الدارُ إلّا الثیابَ» / «ما طلع القمرُ إلّا النجومَ» جمله اول استثنای منقطع مثبت و جمله دوم استثنای منقطع منفی است.

در استثنای مفرغ نیز چون معنای عبارت با مستثنی کامل می شود لذا هر نقشی که جمله بدان نیاز داشت، مستثنی آن نقش را پذیرفته و اعراب همان نقش را می گیرد، مانند: «ما نجحَ إلّا المجتهدُ» در این مثال چون فعل ما فاعل ندارد لذا «المجتهد» (مستثنی) نقش فاعل را پذیرفته و مرفوع می شود / «أکلتُ إلّا التفاحةَ» که در این مثال چون جمله نیازمند مفعول است «التفاحة» نقش مفعول گرفته و منصوب می شود.

پس دقت کنیم که:

مستثنی در استثنای متصل مثبت و استثنای منقطع (مثبت و منفی) منصوب است.

 


تمرین: انواع استثنا را در عبارات زیر ببینید:

- فلبث فهیم ألف سنة إلّا خمسین عاماً: «خمسین» مستثنای متصل مثبت و منصوب است که «یاء» علامت نصب آن است.

- ما لهم به علمٌ إلّا اتبّاعَ الظنِّ: چون گمان چیزی جدای از علم است و از جنس آن نیست لذا مستثنای منقطع محسوب شده و منصوب است (البته «پیروی از گمان» مستثنی ما قرار گرفته که کلمه اول را منصوب کرده و کلمه دوم به حکم آن که مضاف الیه است، مجرور می شود).

- و لا تقولوا علی اللهِ إلّا الحقَّ: استثنای ما مفرّغ است لذا «الحقّ» به حکم مفعول به منصوب می شود.


نکته:

ادواتی همچون «غیر و سوی» هنگامی که در جمله قرار می گیرند اعراب مستثنی را به خود گرفته و مستثنی را مضاف الیه خود قرار می دهد مانند:"ما زارت السائحاتُ سوی مكتبة " با این جمله که یک استثنای مفرّغ است نیازمند مفعول بوده که «مكتبة» (مستثنی) را مفعول خود گرفته اما چون ادات استثنایی ما «سوی» است لذا «سوی» نقش مفعول را پذیرفته و منصوب می شود. – علامت آن فرعی است- و «مكتبة» مضاف الیه و مجرور می شود.

 

- دَخَلَ الصغارُ غیرَ واحدٍ: این عبارت یک استثنای متصل مثبت است لذا مستثنی آن باید منصوب شود امّا چون ادات ما «غیر» می باشد لذا علامت نصب به «غیر» داده شده و «واحد» که بعد از آن آمده مضاف الیه و مجرور می شود.


برای دریافت عمیق مطالب فوق متن زیر را بخوانید و انواع استثنا را در آن ببینید:

إنَّ المعلّمَ قمرٌ یُنیرُ فی سماء العلم، لا تُضی ءُ فی المدرسة إلّا انوارُه و لا یفتح ابوابَ العلم إلّا کلامُه و لا یُزیل الجهلَ إلّا علمُه. المعلمُ راهبٌ إنقطع لخدمة العلم کما إنقطع الراهبُ لخدمة الدین لا تفتک ستائر الجهلِ غیرَ یدهِ و لا یجلوا أفکار الناشئین و الشباب غیرَ ایمانهِ فهو یملک نفوساً و عقولاً و مشاعر بعدد من یعلّمهم و من یصل نفعه إلیهم. لا یکسب أحدٌ نفعاً سوی عقولٍ تنتفع بکلامه و مشاعرٍ توقظ به.

إنّه یتاجر و لکنّه یتاجر فی الأرواح و العقول و المشاعر. إنّه یکسب و یخسر و لکنّه یکسب نفوساً تتعلّق به و قلوباً تجتمع حوله و لا تخسیر إلّا عقولٌ أتلفها و نفوسٌ أفسد ها.

 

و اینک به ابیات زیر توجه کنید:

- لکلِّ داءٍ دواءٌ یَستَطِبُّ به                              إلّا الحماقةَ أعیب من یُداویها   (اسنثنای متصل مثبت / منصوب)

- و لو لا اجتنابُ الذّأم لم یُنف مَشربٌ              یعاشُ به إلّا لدیَّ و مأکلُ  (استثنای مفرغ / جواب «لو لا» و منصوب)

- ساَصبِرُ منِ رفیقی إن جَفانی                      علی کلّ الأذی إلّا الهوانا   (استثنای متصل مثبت / منصوب- به دلیل حفظ سجع «الهوان» به الف ختم شده است)

- لا فضلَ إلّا لأهل العلم إنّهم                         علی الهُدی لمن استهدی أولّاءُ   (استثنای مفرغ / خبر لای نفی جنس و محلاً مرفوع- چون مجرور به حرف جر شده است)


اکنون به چند سؤال مطرح در کنکور دقّت کنید:

1) کدامیک از گزینه های زیر- استثنای منقطع مثبت است؟

    الف) قرأتُ صحف الیوم إلّا صحیفةً                                    ج) حفظتُ الدروسَ إلّا التاریخَ

  استثناءب) یموت الجسم و یفنی إلّا الروحَ فتبقی خالدة              د) رأینا الکلَّ إلّا سعیداً

 

2) کدام گزینه استثنای مفرغ می باشد؟

الف) صام الغلامُ رمضانَ غیرَ یومٍ                          ج) ضحّ الطالبُ غیرَ سعید

ب) ما سافرتُ إلی مدینة إلّا أهواز                     استثناءد) لا اُعاشِرُ من هذه المدینة سوی أهلِ الفضلِ

در گزینه «د» به مفعول به اشاره ای نشده لذا مستثنی را مفعول به می گیریم اما چون ادات استثنا «سوی» می باشد، لذا این نقش به «سوی» داده شده و «أهل» مضاف الیه واقع می شود.

 

3) در کدام گزینه اعراب مستثنی  صحیح ذکر شده است؟

الف) کل شوارع المدینة واسعة غیر شارع فردوسی: استثنای مفرغ و منصوب

ب) ما فعلوه إلّا قلیل منهم: استثنای منقطع مثبت

استثناءج) لم تتوقف إعارة الکتب فی المكتبة إلّا أُسبوعاً: استثنای مفرغ (مفعول فیه) و منصوب

د) أنفقتُ مالی إلّا ألفَ دینارٍ: استثنای متصل منفی

[ پنجشنبه 1390/02/08 ] [ 11:9 ] [ عباس اکرمی ]
زمانی که بخواهیم فردی را مورد خطاب قرار داده و صدا بزنیم از اسلوب خاصی استفاده می کنیم: ای علی / محمّد!

 که به واسطۀ آن توجه فرد مورد نظر را جلب می نمائیم؛ در عربی نیز از همین اسلوب استفاده می کنیم: یا رجلُ که در اصل یعنی ((اُنادی رجلاً)) (مردی را صدا می زنم)، پس در تعریف منادا می گوئیم:

منادا اسمی است که برای جلب توجه آن به وسیلۀ یک حرف ندا مورد خطاب قرار می گیرد و جانشین فعل «اُنادی» شده است و البته حرف ندا می تواند حذف شود.

منادا

اکنون با انواع منادا آشنا می شویم:

منادا

* منظور از منادای مفرد این است که تنها یک کلمه است و کلمات مثنی و جمع نیز می توانند منادای مفرد واقع شوند. همان طور که پیش از این به اختصار بیان کردیم از میان انواع منادای مفرد، منادای علم و منادای نکرۀ مقصود، مبنی بر ضم هستند امّا منادای نکرۀ غیر مقصوده و نکرۀ مقصودۀ موصوفه(نکرۀ مقصوده ای که دارای صفت است) لفظاً منصوب هستند.

هر دو نوع منادای غیر مفرد (مضاف / شبه مضاف) نیز لفظاً منصوب هستند. اکنون می خواهیم به توضیح بیشتر هر یک از این منادا ها و تفاوتشان بپردازیم:

- منادای علم، به دلیل معرفه بودن و شناخته شده بودن آن نزد مخاطب به منادای علم معروف است.

- منادای نکرۀ مقصوده، منادایی است که متکلم فرد خاصی را مورد نظر دارد امّا برای متکلّم شناخته شده نیست.

- منادای نکرۀ غیر مقصوده، منادایی است که متکلّم فرد خاصی را در نظر ندارد بلکه هر کسی که به وی پاسخ دهد مورد نظر متکلم است مانند زمانی که یک نابینا برای آن که از خیابان گذر کند نیاز مند فردی است لذا به طور نا مشخص فردی را صدا می زند تا کسی به وی یاری رساند.

- منادای مضاف، منادایی است که به کلمۀ دیگری اضافه شده باشد.

- منادای شبه مضاف، منادایی است که به کلمۀ دیگری اضافه شده و در آن کلمه عمل می کند یعنی علاوه بر آن که آن را مضاف الیه خود قرار می دهد، کلمۀ مشتقی است که کلمۀ دوم را معمول خود قرار می دهد و در آن عمل می کند.


تمرین:

اکنون برای آن که به مطالب فوق عمیقاً پی ببریم، به عبارات زیر توجه کنید:

1-  یا مارّاً بالطریق، ساعِدنی: (ای رهگذر کمکم کن): نکرۀ غیر مقصوده / منصوب

همان طور که گفتیم در مثال فوق متکلم فرد خاصی را در نظر ندارد بلکه از هر رهگذری طلب کمک می کند.

2- یا رجلَ الصّلاح، أطفی ء الفتنة: (ای مرد درستکار، فتنه را خاموش کن): منادای مضاف / منصوب، در این مثال منادا به کلمۀ دیگری اضافه شده است لذا منادای مضاف می باشد.

3- یا شهیدُ لن یسناک الوطن: (ای شهید، وطن تو را هرگز از یاد نخواهد برد): منادای نکرۀ مقصوده / مبنی بر ضمّ و محلاً منصوب در مثال فوق، متکلم شهید را مورد خطاب قرار داده امّا شهید خاصی نیست که برای متکلم شناخته شده باشد بلکه تمام شهدا را مورد خطاب قرار داده است.

4- یا سامعاً دعاءَ المظلوم: (ای کسی که دعای مظلوم را می شنوی): منادای شبه مضاف / منصوب

همان طور که پیش از این گفته شد، ویژگی شاخص منادای شبه مضاف عمل کردن آن در مضاف الیه خود است، در این عبارت نیز «سامعاً» کلمۀ مشتقی است که در «دعاء» عمل کرده و آن را مفعول خود قرار داده است.

{سامعاً: اسم فاعل / دعاء: مفعول برای سامع}

5- یا اللهُ إغفر لنا ذنو بنا: (پروردگارا، گناهان ما را ببخش): منادای علم / مبنی بر ضم و محلاً منصوب


تبصره:

به چند نکته باید توجه کرد:

1) چون حرف ندا جانشین فعل «اُنادی» شده لذا منادا در اصل مفعولِ «اُنادی» بوده که اکنون حرف ندا جای آن نشسته، پس منادا منصوب است به حکم آن که مفعول بوده است و لذا منادای علم و نکرۀ مقصوده که در ظاهر مبنی بر ضمّ هستند محلاً منصوب اند ( اعراب نصب آنها را محلّی در نظر می گیریم).

2) گاهی اوقات منادا «ال» می گیرد و با آمدن حرف ندا پیش از آن تلفظ آن سخت می شود لذا با آوردن کلمۀ «أیّها / أیّتها» تلفظ آن را آسان می سازیم که در این صورت «أیّ» نقش منادا را به خود گرفته و کلمۀ پس از آن «عطف بیان» می شود.

 

یا أیّها الطالب منادا یا: حرف ندا / أیّ: منادای مفرد معرفه / الطالب: عطف بیان

 

3) زمانی که «الله» منادا واقع شد، می تواند حرف ندا حذف شده و به جای «یاالله»، «اللهمّ» قرار گیرد: «قل اللهمّ، مالک الملک» منادا الله: منادای علم، مبنی بر ضم و محلاً منصوب


تمرین:

- یا أیّها العالمُ المرضیُّ سیرتُه                                      أبشر فأنت بغیر الماء ریّان

یا: حرف ندا / أیّ: منادای معرفه، مبنی بر ضم و محلاً منصوب / العالم: عطف بیان

- یا مؤمناتُ قُمنَ بالصلوة

یا: حرف ندا / مؤمنات: منادای نکرۀ مقصوده، مبنی بر ضمّ و محلاً منصوب

 

اکنون به سؤالات زیر و پاسخ آنان دقت کنید:

1) در کدام گزینه اعراب منادا صحیح به کار رفته است؟

   الف) یا أبا الفضل منادا أبا: منادای مضاف و منصوب / علامت نصب آن به «الف» است.

       ب) یا تلامیذَ کلّهممناداتلامیذ: منادای نکرۀ غیر مقصوده و منصوب

        ج) یا أیّها المصلّون خلف الإمام مناداالمصلّون: منادای نکرۀ مقصوده، مبنی بر ضم و محلاً منصوب

     د) یا یوسفُ منادامنادای علم، لفظاً منصوب

 

2) کدام گزینه منادای شبه مضاف می باشد؟

الف) یا متکبرون      ب) یا علیُّ فاتح خیبر       ج) یا حائکاً سجادّة        د) یا أبا الحسن علیّ  

 

3) کدام گزینه در مورد عبارت زیر صحیح است؟

«أیا متسلّقاً علی الجبل»

الف) نکره مقصوده                            ج) مشبه مضاف

ب) نکرۀ غیر مقصوده                         د) منادای مضاف   

 

4) کدام گزینه منادای نکرۀ مقصوده می باشد؟

    الف) تا لله ظبیاتِ القاع قلن لنا                              لیلائی منکنّ أم لیلی من البشر؟

     ب) یا مَن تذکّرنی شهائلُه                                ریح الشّمال تنفسّت سَحرا  

     ج) یا إنبة عمّی لا تلومی و اهجعی                      لا یخرق اللّوم حجابَ سمعی

      د) یا علیّ بن أبیطالب 

 

5) در کدام گزینه اعراب مبنی بر ضم است؟

الف) یا أیُّها الرّجال     ب) یا أبا عبد الله      ج) یا معلّماتِ المدرسة    د) یا خیر من حجَّ بیت الله

[ پنجشنبه 1390/02/08 ] [ 11:2 ] [ عباس اکرمی ]
<< مطالب جديدتر ........ مطالب قديمي‌تر >>

.: Weblog Themes By ghaleb-fa :.

درباره وبلاگ

با عرض سلام و درود خدمت دوستان عزیز بنده عباس اکرمی هستم کارشناس زبان و ادبیات فارسی.با توجه به علاقه خودم به زبان شیرین عربی و نیز نیاز دانش آموزان و دانشجویان محترم به یادگیری آسان زبان عربی تصمیم به ایجاد و گرد آوری وبلاگ در زمینه آموزش زبان عربی کردم .امید است مورد توجه دوستان عزیز واقع شود . عزیزان اگه سوالی داشتین بنده حقیر در حد امکان به شما کمک خواهم کرد .باتشکر . و من الله التوفیق
امکانات وب